Oregon Türk Göçmenlik Avukatı

Olağan ehliyetin şartları: listede ne var, ne yok

Bu bölümün en sağlam dayanağı eyaletin kendi sürücü el kitabı, çünkü belge sürüş ayrıcalığı için gereken her kalemi tek tek sayıyor. 2026-2027 el kitabının 89 ve 90. sayfalarındaki liste şu:

• kimlik, doğum tarihi ve Oregon ikamet adresi kanıtı;
• Sosyal Güvenlik numaranızı vermek ya da numaranız olmadığını elektronik olarak beyan etmek;
• 18 yaş altındaysanız okul belgesi;
• bilgi, görme ve direksiyon sınavlarını geçmek;
• ücretleri ödemek ve fotoğrafınızı çektirmek;
• hiçbir yerde askıda, iptal edilmiş ya da geri alınmış bir sürüş ayrıcalığınız olmaması;
• elinizdeki başka bir ehliyeti ya da kimlik kartını teslim etmek.

Bu listede yasal statü, göçmenlik durumu ya da yasal bulunuş diye bir kalem yok. El kitabının tam metninde "legal presence" ve "lawful status" ifadelerini aradık; şart cümlesi olarak hiçbirine rastlanmadı, tek geçiş kimlik belgeleri listesinin içinde, vatandaşlık belgesi bir kimlik seçeneği olarak sayıldığı yerde. Bu rejim 2019 oturumunda kabul edilen HB 2015 ile kuruldu ve 1 Ocak 2021'de yürürlüğe girdi; kanun ODOT'a yasal bulunuş kanıtı olmadan ehliyet, izin ve kimlik kartı verme yetkisi tanıdı, numara yerine yazılı beyanı kabul etti, ayrımcılık ve gizlilik hükümleri ekledi. Bu son paragrafı kanun metninden değil, eyalet meclisinin kendi özet belgelerinden aldık: meclis sitesi araştırma sırasında hiçbir yoldan açılmadı, bu yüzden tarih ve içerik bilgisini kesin değil kuvvetle muhtemel olarak aktarıyoruz.

Kimlik belgeleri: Türk pasaportu listede

El kitabının en sık kullanılan kimlik ve doğum tarihi belgeleri listesinde şunlar var: yabancı pasaport (geçerli ya da 5 yıldan fazla süreyle geçmemiş), konsolosluk kartı (aynı koşulla), çalışma izni kartı (I-766), daimi ikamet kartı (I-551), yeniden giriş izni (I-327), mülteci seyahat belgesi (I-571), vatandaşlığa kabul ya da vatandaşlık belgesi. Yani pasaportu ve adresi olan bir Türk vatandaşı için kapı açık.

Sosyal Güvenlik numarası tarafında kurumun kendi cümlesi şöyle: olağan ehliyet, sürücü izni ya da kimlik kartı başvuranlarının tamamı doğrulanabilir bir numara vermek zorunda, kendilerine böyle bir numara verildiyse. Verilmediyse elektronik beyan yolu işliyor. REAL ID ve ticari ehliyet başvuranları için kural daha katı: numara zorunlu, numara almaya hak kazanmayan REAL ID başvuranı ise hak kazanmadığına dair kanıt getiriyor.

Adres kanıtı

Olağan bir kart için bir belge, ilk kez alınan bir REAL ID için farklı kurum, işletme ya da kuruluşlardan basılı iki belge isteniyor. Kabul edilenler yeni gelen biri için şaşırtıcı derecede geniş:

• son altı ay içinde tarihli bir abonelik açılış emri ya da fatura;
• ev sahibinin imzaladığı kira sözleşmesi;
• otel, motel, pansiyon, kamp alanı ya da karavan parkından alınan aylık kira makbuzu;
• son 12 ay içinde tarihli maaş çeki ya da bordro, ya da geçen vergi yılına ait W-2 veya 1099;
• son 12 ay içindeki tıbbi kayıtlar ya da sağlık sigortası kartı;
• bir eğitim kurumundan alınan, o yıl kayıtlı olduğunuzu gösteren belge;
• sigorta şirketinden ya da acentesinden gelen bir belge;
• eyalet hastanesi, barınma evi, geçiş hizmeti sağlayıcısı ya da yarı yol evinden alınan, son 60 gün içinde tarihli onaylı bir mektup;
• işverenin antetli kağıdında, işletmeye ait konut adresinde oturduğunuzu onaylayan mektup;
• ve en pratik olanı: aynı adreste oturan başka bir kişinin, yanınızda bulunup kendi adres belgesini göstererek verdiği sözlü beyan.

Kurum, kabul edilen kimlik ve ikamet belgelerinin önceden haber verilmeksizin değişebileceğini kendi sayfasında yazıyor; randevudan önce listeyi bir kez daha açın.

Sınavlar ve mekaniği

• Bilgi sınavı 35 çoktan seçmeli soru ve her denemede 7 dolar. Evden (klavye, fare ve kamerası olan bir masaüstü ya da dizüstü bilgisayarla), randevuyla bir ofiste, ya da sıra bekleyerek verilebiliyor. Ofis sınavı dokunmatik ekranda ve sesli.
• Sınav, ofisin kapanışından bir saat önce durduruluyor. Bilgi sınavından kalırsanız ofisin kapasitesi varsa aynı gün yeniden girebiliyorsunuz. Kopya çekerken yakalanan 90 gün yeniden sınava alınmıyor.
• Direksiyon sınavı 45 dolar ve yalnızca randevuyla. Önce bilgi sınavını geçmeniz, sonra tescili güncel ve sigortası geçerli bir binek araçla gelmeniz gerekiyor; sınav görevlisi araçta donanım kontrolü yapıyor. Kalırsanız bir sonraki iş gününe kadar bekliyorsunuz.
• ODOT onaylı bir sürücü eğitimi kursunu son 2 yıl içinde tamamladıysanız direksiyon sınavı düşüyor.

Bilgi sınavı hangi dillerde, Türkçe var mı?

Türkçe yok. Kurumun cümlesiyle sınav şu dillerde okunabiliyor ve dinlenebiliyor: İngilizce, İspanyolca, Arapça, Çince (Basitleştirilmiş Mandarin), Japonca, Korece, Rusça, Vietnamca. Aynı sekiz dil hem online hem ofis sınavı için geçerli. Alıştırma sınavları ise yalnızca İngilizce ve İspanyolca.

Ama Oregon, bu seride ilk kez gördüğümüz bir kapıyı açık bırakıyor. Ofis sınav kurallarının kendi ifadesi şu: sınav alanında başka kimse bulunamaz, tercümana ihtiyacınız yoksa. Yani Türkçe konuşan bir başvuran ofis sınavına yanında bir tercümanla girebiliyor. Tercümanın niteliklerini ya da nasıl kaydettirileceğini anlatan bir kurum sayfası bulamadık; randevudan önce 1-503-945-5000 numarasını arayıp tercüman talebini kayda geçirtin.

REAL ID: olağan kart uçağa bindirmiyor

Oregon hem olağan hem REAL ID uyumlu ehliyet, izin ve kimlik kartı veriyor; REAL ID kartlarda sağ üst köşede bir yıldız var. Bilmeniz gereken altı şey:

Pratik sonucu şu: statüsü olmayan ya da REAL ID belgeleri tamamlanmamış biri Oregon'da araç kullanabiliyor, ama uçağa pasaportuyla biniyor. Pasaportunuzu yanınızda taşıyın ve seyahat planını buna göre kurun.

İki resmî sayfa çelişiyor, biz taraf seçmiyoruz

Kurumun kimlik belgeleri sayfasında "Proof of Lawful Status for CDL and CLP, Non-Real ID and Real ID" diye bir başlık var ve altındaki liste (ABD pasaportu, ABD doğum belgesi, vatandaşlığa kabul ya da vatandaşlık belgesi, yurt dışında doğan ABD vatandaşının doğum tescili, daimi ikamet kartı) REAL ID listesinden daha dar. Bu başlık, el kitabının şart listesiyle çelişir gibi duruyor: el kitabında yasal statü hiç geçmezken bu başlıkta REAL ID olmayan kart da sayılmış. İkisi de resmî. En makul okuma, başlığın "yasal statü kanıtlanacağı yerlerde bunlar kabul edilir" demesi, yani ticari ehliyetle REAL ID için şartı anlatması; ama bu bizim yorumumuz, kurumun cümlesi değil. Statünüz varken olağan karttan daha fazlasını hedefliyorsanız ya da bu başlıkla karşılaşırsanız, başvurmadan önce 1-503-945-5000 numarasını arayıp kendi durumunuz için hangi cevabın geçerli olduğunu yazılı olarak isteyin.

Süresi sınırlı göçmenlik statüsü olan kişiler için ayrı bir "sınırlı süreli" kart olup olmadığını da doğrulayamadık: ücret sayfasında "Limited Term" diye bir başlık var ama altındaki içerik hiç yüklenmiyor ve ilgili alt sayfa 404 veriyor. Sınırlı süreli bir kart olduğunu da olmadığını da yazmıyoruz; aynı numaradan sorun.

Ücretler: doğrulayamadığımız kısmı boş bıraktık

Son satırı açıkça yazıyoruz: ehliyet ücretleri sayfası, hem canlı sitede hem 23 Eylül 2026 tarihli arşiv kaydında içeriği yüklenmeyen bir açılır panel olarak geliyor, bu yüzden sınav ve REAL ID dışındaki rakamları okuyamadık. Tahmin yazmak yerine boş bıraktık; 1-503-945-5000 numarasından teyit edin. Kurum ayrıca ücretlerin eyalet meclisi tarafından belirlendiğini söylüyor. Ofislerde ödeme nakit, çek, tam tutarlı posta çeki, mobil ödeme, banka kartı, Discover, Mastercard ve Visa ile yapılıyor; çek ve posta çeki Oregon DMV adına.

Merkez adresi: Oregon DMV, 1905 Lana Ave NE, Salem, OR 97314. Telefon 1-503-945-5000, işitme engelliler için eyalet çapında aktarma 711. Randevu, tescil yenileme ve plaka işleri için online hesabın adı DMV2U.

Kurumun kendi iki cümlesi şöyle. Muafiyet tarafı: "Oregon'a yeni geldiyseniz ve başka bir eyaletten, başkentten, ABD toprağından, ABD Dışişleri Bakanlığından, Kanada, Almanya, Japonya, Güney Kore ya da Tayvan'dan aldığınız ehliyeti teslim ederseniz bilgi sınavı ve direksiyon sınavı istenmeyebilir." Zorunluluk tarafı: "Ehliyetiniz Kanada, Almanya, Japonya, Güney Kore ya da Tayvan dışında bir ülkedense bilgi sınavına girmeniz gerekiyor." Muafiyet için ayrıca ehliyetin bir yıldan fazla süreyle geçmemiş olması şart.

Pratik sıra

1. Bilgi sınavına hazırlanın. 35 soru, her deneme 7 dolar. Alıştırma sınavları İngilizce ve İspanyolca; sınavın kendisi sekiz dilde ve Türkçe yok, bu yüzden ofis sınavına tercümanla girmeyi baştan planlayın.
2. Direksiyon sınavı randevusunu alın, 45 dolar. Araç tescili güncel ve sigortası geçerli olmalı; sigorta kanıtı sınavdan önce isteniyor.
3. Oregon ehliyetiniz basılırken Türk ehliyetinizi teslim edin. Kurumun teslim kuralı "Oregon'dan, başka bir eyaletten ya da başka bir ülkeden" alınmış her ehliyet, izin ve kimlik kartını kapsıyor.

Burada bu sayfanın cevaplayamadığı bir soru var ve yeni gelen bir aile ilk onu soruyor: Oregon'a yeni gelmiş biri, Oregon ehliyetini alana kadar Türk ehliyetiyle ya da uluslararası sürücü belgesiyle (IDP) araç kullanabilir mi, kullanabilirse kaç gün? Oregon'un sayfaları yabancı ehliyetle sürmek üzerine değil, yabancı ehliyeti teslim etmek üzerine yazılmış; bir hoşgörü süresi ya da IDP kuralı anlatan resmî bir sayfa bulamadık. Yoktur demiyoruz, bulamadık diyoruz. Türkiye'den çıkmadan IDP almak yine de masrafsız bir sigorta; ama taşındıktan sonra ilk telefonunuz 1-503-945-5000 numarasına olsun ve kaç günlük bir pencereniz olduğunu sorun.

Diğer eyaletlerle karşılaştırmayı da verelim, çünkü okur başka bir rehberde başka bir cevap görmüş olabilir: Michigan resmî mütekabiliyet listesinde Türkiye'yi sayıyor, Connecticut üç ülke sayıyor, Oregon ise beş ülke sayıyor ve Türkiye hiçbirinde değil. Yani Oregon'un listesi sayıca daha geniş olsa da Türk okur için sonuç aynı: iki sınav da var.

Satış vergisi yok, yerine iki adlı küçük bir vergi var

Eyalet gelir idaresinin tanımı şöyle: araç ayrıcalık vergisi (vehicle privilege tax) Oregon'da araç satma ayrıcalığı üzerinden alınıyor, araç kullanım vergisi (vehicle use tax) ise Oregon dışındaki bayilerden alınıp Oregon'da tescil edilmesi gereken araçlara uygulanıyor. Oranı yüzde yarım (0,005) ve matrah perakende satış fiyatı.

Ama bir araç ancak şu beş şartın hepsini taşıyorsa vergiye tabi:

• bir bayiden (ya da Oregon bayisi olarak kayıtlı olması gereken birinden) alınmış olacak;
• satış tarihi 1 Ocak 2018 ya da sonrası olacak;
• 7.500 mil ya da daha az yol yapmış olacak (ya da kilometre saati yoksa üretici orijinallik belgesiyle satılmış olacak);
• brüt araç ağırlığı 26.000 libre ya da altı olacak;
• daha önce Oregon'da hiç tescil edilmemiş ve ruhsatlandırılmamış olacak.

Yeni gelen biri için sonuç çok somut: özel satıcıdan alınan bir ikinci el araç, ya da bayiden alınan ama 7.500 milden fazla yol yapmış bir araç vergiye tabi değil. Ne satış vergisi, ne ayrıcalık vergisi, ne kullanım vergisi ödüyorsunuz; yalnızca ruhsat ücreti, tescil ücreti ve ilçe ücreti var.

Oregon bayisinden alırsanız vergiden bayi sorumlu, ama tutarı size yansıtabiliyor ve yansıtırsa satış belgenizde kalem olarak görünüyor; ruhsat işleminden önce ayrı bir belge gerekmiyor. Eyalet dışındaki bir bayiden alırsanız durum değişiyor: kullanım vergisi satıştan itibaren 30 gün içinde ödenmek zorunda. Bazı eyalet dışı bayiler bunu tahsil edip gönderiyor ve belgede "Oregon Vehicle Use Tax" diye gösteriyor; tahsil etmediyse vergiyi siz ödüyorsunuz ve ödemeden DMV aracı ruhsatlandırıp tescil etmiyor. Beyan Revenue Online üzerinden veriliyor ve dakikalar içinde e-postayla, içinde bir "L numarası" bulunan bir belge geliyor; DMV'ye götürülecek olan o belge. Vergiyi DMV tahsil etmiyor ve belgeyi DMV vermiyor, muhatap gelir idaresi. Başka bir eyalete ödediğiniz ayrıcalık, tüketim, satış ya da kullanım vergisi satış belgenizde ayrı kalem olarak yazılıysa beyan formunun 7. satırında mahsup edilebiliyor.

Matrahta ne var ne yok sorusu da yazılı: üreticinin donanımlı fiyatına ayrı gösterilen bayi hazırlık işleri (vernik, pas koruma), nakliye ve teslim bedeli, aksesuar, parça ve sonradan takılan ürün bedelleri ekleniyor; ayrı gösterilen indirim ve iskontolar düşülüyor. Peşinat ve takas düşülmüyor. Matraha girmeyenler: ürün teminatları ve isteğe bağlı bakım sözleşmeleri, gap sigortası, belge işlem ücretleri, tescil ve ruhsat ücretleri, engelli erişim düzenlemeleri. Bayi belge işlem ücretine kanunla konmuş bir üst sınır bulamadık; bir tavan rakamı yazmıyoruz.

Ruhsat ve tescil ücretleri yakıt verimine göre

Birkaç mekanik ayrıntı. Olağan binek tescili iki yıl geçerli; üretici orijinallik belgesiyle gelen sıfır bir araç dört yıllık tescil alıyor ve bu durumda tescil ücretiyle ilçe ücreti de iki katına çıkıyor. Kurum, aracın şasi numarasına üretici tarafından atanmış MPG değerini kullanıyor; kendi aracınızın hangi bantta olduğunu fueleconomy.gov üzerinden kontrol edebiliyorsunuz. Oregon'da ayrı bir ikinci nüsha ruhsat ücreti yok, ruhsat tablosu devirleri ve nüshaları da kapsıyor. Araç yalnızca sizin adınıza Oregon ruhsatı varsa ya da başvurduysanız tescil edilebiliyor. Binek araçlara iki plaka veriliyor (en önde ve en arkada); moped, motosiklet, römork, karavan ve klasik araçlara tek arka plaka. Plakayı değiştirmek ya da numaraları, harfleri, etiketleri kapatan bir çerçeve kullanmak yasak.

Temel form, plaka ve etiket tescili, yenilemesi, yeniden basımı ve devri için kullanılan 268 numaralı form; kişiye özel plaka 205 numaralı form. Posta yolu: DMV Services, 1905 Lana Ave NE, Salem OR 97314. Çoğu binek aracın ruhsat ve tescil ücretini hesaplayan bir araç DMV2U içinde duruyor.

Tarihli bir değişiklik: kurumun kendi cümlesiyle, 1 Temmuz 2027'den itibaren yenileme sırası gelen ikinci el elektrikli araç sürücüleri 86 dolarlık iki yıllık tescili ödeyecek ve sabit ücretle mil başına ödeme arasında seçim yapacak. Aynı kural 1 Ocak 2028'de sıfır elektrikli araçlara, 1 Temmuz 2028'de hibrit ve şarj edilebilir hibritlere geliyor.

Bir eksiği de söyleyelim: Oregon'a yeni gelen birinin eyalet dışı aracını kaç gün içinde tescil ettirmesi gerektiğini bulamadık. Yukarıdaki 30 ve 60 günlük gecikme ücretleri, Oregon ruhsatlı bir aracın satılması için yazılmış kurallar, yeni gelen bir araç için değil. İlgili kurum sayfaları açılmıyor. Tescili geciktirmeyin ve süreyi DMV'den sorun.

Egzoz muayenesi: yalnızca iki metropolde, kalırsanız bedava

Oregon'da egzoz testini DMV değil Çevre Kalitesi Dairesi (Department of Environmental Quality, DEQ) yürütüyor ve program yalnızca Portland ve Medford metropol alanlarını kapsıyor. Kurumun ifadesi: federal olarak uygulanan eyalet uygulama planı, muaf olmayan binek araçların bu iki alanda iki yılda bir test edilmesini gerektiriyor.

• Portland bölgesinde test ücreti 25 dolar, Medford bölgesinde 20 dolar. Ve serideki hiçbir eyalette görmediğimiz bir kural: "Bu ücret yalnızca aracınız testi geçtikten ve uygunluk belgesi aldıktan sonra tahakkuk eder. Aracınız testi geçemezse ücret alınmaz."
• İstasyonlarda ödeme nakit, PIN'siz banka ya da kredi kartı (Visa, Mastercard, Discover) veya posta çeki ile.
• Portland bölgesinde kurumun saydığı Clean Air istasyonları: Clackamas, Gresham, Northeast (Portland'ın kuzeydoğusu), Sherwood, Sunset/Hillsboro ve Scappoose. Medford bölgesinin kendi istasyonu var. Kurum ayrıca testi özel işletmelerde yapan "DEQ Too" noktaları işletiyor; bu noktaların tam olarak nasıl çalıştığını okuyamadık.
• Adresinizin sınırın içinde olup olmadığını kurumun sınır sorgulama aracı cevaplıyor. Kurum adres ya da posta kodu listesi yayımlamıyor, yani sınırı bu sayfada yeniden üretmemiz mümkün değil; sorgulama aracını kullanın. Tescil yenileme bildiriminiz de aracın test gerektirip gerektirmediğini yazabiliyor.
• DMV'nin plaka sayfasındaki cümle: DEQ bölgesindeyseniz ilk tescilde ya da yenilemede uygunluk belgesi alın, ama yeni araçlar test edilmek zorunda değil. Muafiyet listesinin tamamını (model yılı sınırı, elektrikli araçlar, yeni alınmış araçlar) okuyamadık; kurumun ilgili sayfaları açılmadı. Model yılı bandı yazmıyoruz, sorgulama aracından ve telefondan teyit edin.
• Egzoz testi gerekmeyen motosiklet, arazi aracı ve römork gibi araçların şasi numarası kontrolü DMV'de yapılıyor.
• DEQ telefonları: Portland bölgesi 503-229-5066, Medford bölgesi 541-776-6145, Oregon içinde ücretsiz 877-476-0583, işitme engelliler 711.

Özel binek araçlar için eyalet çapında bir güvenlik muayenesi şartına rastlamadık; bulduğumuz tek eyalet çapı denetim, iki metropoldeki egzoz programı. Bunu "yoktur" diye değil, "bulduğumuz tek program bu" diye yazıyoruz.

Zorunlu sigorta: üç teminat, biri değil

Oregon bu seride sorumluluk sigortasıyla yetinmeyen eyaletlerden. El kitabının 93. sayfasındaki asgari teminatlar:

PIP, aracın kullanımı, içinde bulunulması ya da bakımı sebebiyle oluşan yaralanma ve ölüm için gereken tıbbi, diş ve diğer hizmetleri karşılıyor. Sigortasız araç kullanmak, kurumun sürüş ayrıcalığını kaybetme sebepleri arasında sayılıyor. Teklif karşılaştırırken bunu aklınızda tutun: Oregon teklifleri, yalnızca sorumluluk sigortası zorunlu olan eyaletlerin teklifleriyle aynı şey değil, içinde iki teminat daha var.

Kaza bildirimi. Kullandığınız araçtaki hasar 2.500 doları aşarsa, başkasının malındaki hasar 2.500 doları aşarsa, herhangi bir araç 2.500 dolardan fazla hasar görüp olay yerinden çekilirse, ya da biri yaralanır veya ölürse, 72 saat içinde DMV'nin 735-32 numaralı formunu vermeniz gerekiyor. El kitabının cümlesi net: polis raporu bu yükümlülüğün yerine geçmiyor.

Primi neye göre belirleyebiliyorlar: kredi geçmişinizin yokluğu aleyhinize kullanılamıyor

Bu başlık yeni gelen bir aile için doğrudan para demek, çünkü ilk aylarda Amerika'da hiç kredi dosyanız olmuyor. Oregon kanunu (ORS 746.661) bu durumu açıkça düzenliyor ve bu seride ilk kez karşılaştığımız bir koruma veriyor.

• Kredi geçmişinin yokluğu ya da belirlenememesi, teminat vermeyi reddetmek, sigorta skoru hesaplamak veya prim belirlemek için kullanılamıyor. Sigortacı ya bunun riskle ilgili olduğunu düzenleyiciye gösterip onun kurallarına uyacak, ya sizi kredi geçmişi nötr kabul edecek, ya da krediyi hesaplamadan tamamen çıkarıp yalnızca diğer ölçütleri kullanacak.
• 60 günden uzun süredir yürürlükte olan bir kişisel poliçe, kredi geçmişi ya da sigorta skoru sebebiyle iptal edilemiyor ve yenilenmemezlik yapılamıyor.
• İlk kabul kararında kredi geçmişi, teminatı reddetmek için yalnızca diğer esaslı değerlendirme ölçütleriyle birlikte kullanılabiliyor.
• Kredi hesabının dışında tutulanlar: sizin başlatmadığınız sorgular, kendi kredinizi sorgulamanız, sigortayla ilgili sorgular, birbirinden 30 gün içinde yapılan birden çok konut kredisi sorgusu, 30 gün içinde yapılan birden çok taşıt kredisi sorgusu (tek sayılmadıkça), ve toplam kullanılabilir kredi limitiniz (limite oranla borç dikkate alınabiliyor).
• Medeni durumunuz ölüm ya da boşanma yüzünden değiştiğinde sigortacı poliçeyi kredi geçmişine dayanarak yeniden fiyatlayamıyor.
• Yılda bir kez, her sigortacıda ve her poliçe türünde, kredi geçmişinize göre yeniden fiyatlama isteyebiliyorsunuz. Sigortacı 30 gün içinde yapmak zorunda, yeni kredi bilgisini primi yükseltmek için kullanamıyor, ve daha iyi bir kademeye hak kazandıysanız primi düşürmek zorunda.
• İşyerinde kullandığınız aracın sürüş sicili, kendi adınıza kayıtlı binek araç poliçesinde hiçbir şekilde kullanılamıyor: ne fiyatta, ne poliçeyi verirken ya da yenilerken, ne iptalde (ORS 746.260).
• Sicile bakış süresi sınırlı: sigortacı, başvurudan ya da yenilemeden üç yıldan daha önce olmuş kazaları ve trafik mahkumiyetlerini, üç yıldan önce yapılmış alkollü araç kullanma yönlendirme anlaşmalarını ve sürüşle ilgisi olmayan bir suç yüzünden verilen belirli askıya alma kararlarını dikkate alamıyor. Üç yıl sınırı, sicil size indirim vermek için kullanıldığında geçerli değil (ORS 746.265).

Buna karşılık bir boşluk var ve kapatmıyoruz: Oregon'un cinsiyet, yaş, medeni durum, meslek, eğitim ya da posta kodunun binek araç fiyatlamasında kullanılmasını yasakladığını doğrulayamadık. ORS 746.021 ırk, renk, ulusal köken, cinsiyet, cinsel yönelim, cinsiyet kimliği, yaş ve engellilik ayrımcılığını yasaklıyor ama yalnızca sağlık sigortası planları için. Coğrafya tarafında ORS 746.018'in "aynı riskler yalnızca malın bulunduğu yer ya da ikamet yeri sebebiyle farklı değerlendirilemez" kuralı hırsızlık ve mal sorumluluğu poliçeleri için yazılmış, motorlu taşıtları açıkça dışarıda bırakıyor ve yalnızca 300.000 ve üstü nüfuslu şehirlerde uygulanıyor. Cinsiyeti yasaklamayı amaçlayan tasarılar 2021, 2023 ve 2025 oturumlarında sunuldu; kanunlaştıklarını teyit edemedik. Yani "yasak yoktur" demiyoruz, "bir yasak doğrulayamadık" diyoruz. Eyaletin sigorta düzenleyicisi Finansal Düzenleme Bölümü (Division of Financial Regulation); kurumun tüketici sayfaları araştırma sırasında hiçbir yoldan açılmadı, bu yüzden tüketici şikâyet hattını bu sayfada yazmıyoruz, kurumun adını yazıyoruz.

Benzini kendiniz basabilir misiniz? Yarı yarıya

Oregon'un meşhur kuralı değişti ve bugün ne eski ne yeni anlatıldığı gibi. 2023 oturumunda çıkan kanunla (Oregon Laws 2023, 607. bölüm) self servis eyaletin her yerinde yasal, ama şartlı:

• Yarı yarıya üst sınır: bir istasyon, self servise ayırdığı pompa sayısını, görevli hizmeti için ayrılan pompa sayısından fazla yapamıyor (ORS 480.332(1)).
• İstasyon, hangi pompanın self servis hangisinin görevli hizmeti olduğunu araç içinden okunabilecek tabelalarla göstermek ve en az bir kişiyi görevli hizmet için görevlendirmek zorunda.
• Saat şartı: self servis yalnızca istasyonun bir sahip, işletmeci ya da çalışanı dolum için hazır bulundurduğu saatlerde açılabiliyor. Yani kırsal istisna dışında, gece boyu görevlisiz açık bir self servis alan yasal değil.
• Fiyat eşitliği: kanun, self servis pompayla görevli pompada fiyatın aynı olmasını şart koşuyor. Oregon'da ucuz self servis şeridi yok.
• Motosikletliler her zaman kendi aracını doldurabiliyor, istasyon self servis sunup sunmasın.
• Yirmi ilçe tamamen self servis ve görevlisiz olabiliyor: Baker, Clatsop, Crook, Curry, Gilliam, Grant, Harney, Hood River, Jefferson, Klamath, Lake, Malheur, Morrow, Sherman, Tillamook, Umatilla, Union, Wallowa, Wasco ve Wheeler. Bu ilçelerdeki bir istasyon araç dışı mal ya da hizmet de satıyorsa 06.00 ile 18.00 arasında bir görevli bulundurmak zorunda (ORS 480.341).
• Engelli sürücü hakkı: görevlisi olan her istasyon, engelli kişilere eşit erişim sağlamak zorunda: yardım nasıl isteneceğini açıkça okunabilir bir tabelayla duyuracak (bir telefon numarası artı ikinci bir çağrı yolu), talep üzerine dolumu yapacak ve ek hizmet bedeli almayacak (ORS 480.344).
• Dizel bu düzenin dışında; kısıtlamalar benzin için yazılmış.
• 2020 yangınlarından etkilenen Marion County şehirlerindeki istasyonlar için geçici bir kanun tamamen görevlisiz self servise izin veriyor ve 2 Ocak 2029'da yürürlükten kalkıyor.

Kanun metnini okuduk ama yürürlük tarihini doğrulayamadık, bu yüzden bir tarih vermiyoruz. Pratik olarak Portland, Beaverton, Hillsboro ve çevresinde pompaların yarısı self servis olabiliyor ve fiyat her iki yolda aynı, yani bazen pompadan uzaklaştırılacak bazen hortum elinize verilecek. Hood River, Wasco, Tillamook, Clatsop ve listedeki diğer ilçelerde kendiniz dolduruyorsunuz.

Program durdu

Kurumun 11 Mart 2024 tarihli duyurusu şöyleydi: Vali ve Oregon Ulaştırma Komisyonu'nun talimatıyla Bölgesel Hareketlilik Fiyatlama Programı üzerindeki çalışma durduruldu ve I-205 ücretlendirme projesiyle Oregon Ücretlendirme Programının geri kalanı belirsiz süreyle ertelendi. O tarihten sonra kurumun ücretlendirme bölümü canlı siteden kaldırıldı: ilgili adresler bugün 404 ve 502 veriyor. İkincil kaynaklar 2025 oturumunda ücretlendirme yetkisini kaldıran bir kanun çıktığını yazıyor; kanun metnini okuyamadık ve kanunlaştığını teyit edemedik, bu yüzden bu sayfada bir kanun adı ve yürürlük iddiası yok. Yazdığımız şey gözlemlenmiş olan: program durduruldu ve kurumun sayfaları kaldırıldı. Portland yerine Vancouver tarafına geçen I-5 köprüsünün yenilenmesi programı iki eyaletin birlikte yürüttüğü ayrı bir iş ve orada ücret alınıp alınmayacağı tek başına Oregon'un kararı değil; bir başlangıç tarihi bulamadık.

İki köprü, iki fiyat listesi, bir transponder

Bridge of the Gods, Cascade Locks'ta, I-84'ü Washington tarafındaki SR-14 ile birleştiriyor. Cascade Locks Liman İdaresi'nin malı ve işletmesinde; bakım ve etkinlik dışında yıl boyu 24 saat açık, yürüyenlere ve bisikletlilere de açık. Çoğu kredi kartı kabul ediliyor, ama kurumun kendi notu "ek ücretler uygulanıyor" diyor.

Hood River ile White Salmon arasındaki eyaletler arası köprü Hood River Liman İdaresi tarafından işletiliyor ve tamamen elektronik. Kurumun cümlesi: ödemeler elektronik olarak transponder üzerinden işleniyor; nakit ya da çek ödemeleri liman ofisinde çalışma saatleri içinde ya da ofisin ana kapısının yanındaki kutuya bırakılarak yapılabiliyor. Ödenmemiş geçiş faturası almamak için ödeme, geçiş günü ya da sonraki 14 gün içinde ulaşmak zorunda. Azami araç yüksekliği 14 fit 7 inç.

İki köprünün paylaştığı transponderin adı BreezeBy ve Hood River Liman İdaresi üzerinden yönetiliyor; hesap açma, ödeme ve itiraz sayfaları liman idaresinin köprü bölümünün altında duruyor. Hesap açmak için neyin istendiğini doğrulayamadık: depozito var mı, Sosyal Güvenlik numarası ya da ABD kredi kartı gerekiyor mu, yeni gelen biri nasıl hesap açıyor. Transponderin kendi sitesi araştırma sırasında boş bir sayfa döndürdü. Hesabı açmadan önce liman idaresini arayın. Cascade Locks Liman İdaresi için iletişim: 541-374-8619.

Portland bölgesi: tek ücret, üç sistem

Bölgenin işletmecisi TriMet; otobüsleri, MAX adlı hafif raylı sistemi ve WES adlı banliyö trenini işletiyor. Hafif raylı hatlar şehir merkezini Beaverton, Clackamas, Gresham, Hillsboro, Milwaukie, Portland'ın kuzey ve kuzeydoğusu ile Portland Uluslararası Havalimanı'na bağlıyor. Hatlar: Mavi (Hillsboro, merkez, Gresham), Yeşil (Clackamas, Gateway), Turuncu (Milwaukie, merkez), Kırmızı (havalimanı, merkez, Hillsboro), Sarı (Expo Center, merkez, üniversite).

Ücret otobüs, hafif raylı ve banliyö treninde aynı. Üst sınırlar takvim ayı üzerinden işliyor.

• Kart almadan başlayabiliyorsunuz. İşletmecinin cümlesi: telefonunuzla ya da temassız kredi kartınızla okutarak 2,80 dolarlık yetişkin ücretini ödeyebilirsiniz. Apple Pay, Google Pay, Samsung Pay ya da temassız herhangi bir banka ya da kredi kartı çalışıyor, ve günlük 5,60 ile aylık 100 dolarlık üst sınırlar bu okutmalara da uygulanıyor.
• Telefon ya da banka kartıyla okutma yalnızca yetişkin tarifesini veriyor; indirimli tarife kişiye özel bir kart gerektiriyor.
• Sistemin kartının adı Hop Fastpass. İstasyon makinelerinden yeni bir kart 3 dolar, en az yükleme 1,40 dolar.
• Otobüste nakit ödeyebiliyorsunuz: şoföre 2,5 saatlik mi günlük mü bilet istediğinizi söyleyip ücret kutusuna atıyorsunuz. Hafif raylıda ve banliyö treninde araç içinde okuyucu yok, bu yüzden binmeden önce peronda okutmak zorunlu.
• Ücret şöyle çalışıyor: ilk okutmada 2,5 saatlik bilet düşülüyor, o süre içinde otobüs, tren ve tramvay arasında istediğiniz gibi aktarma yapabiliyorsunuz, ama her binişte okutun, çünkü okutma sizin ödeme kanıtınız.
• Aynı ücret tramvayı ve C-TRAN yerel ve bölgesel otobüslerini de kapsıyor; C-TRAN, Washington eyaletindeki Vancouver şehrine hizmet veriyor. Ekspres hizmetler ve engelli taşıma için yükseltme gerekebiliyor.
• Ücretler son olarak 1 Ocak 2024'te arttı (2,5 saatlik bilet ve günlük bilet); aylık ve yıllık abonman fiyatları değişmedi.

İndirimli tarife kimlere, ne gerekiyor

İndirimli tarife 65 yaş ve üstünü, Medicare sahiplerini, engellileri, geliri uygun olanları, eski askerleri ve aktif görevdeki askerleri kapsıyor. İki yol var ve farkı bilmek zaman kazandırıyor:

• 65 yaş ve üstü ile Medicare sahipleri önceden başvurmuyor: devlet tarafından verilmiş fotoğraflı bir kimlik ya da Medicare kartını taşımak yeterli.
• Engellilik, gelir ve askerlik yolları için önce kişiye özel, fotoğraflı bir kart başvurusu yapmak gerekiyor. Gelir yolu için işletmecinin cümlesi: Oregon Sağlık Planı, SNAP ya da TANF'e kayıtlıysanız veya gelir koşullarını karşılıyorsanız hak kazanıyorsunuz. Bu başvuruda hangi belgelerin istendiğini ve Sosyal Güvenlik numarası sorulup sorulmadığını okuyamadık; başvurudan önce işletmeciye sorun.
• Gençlik tarifesi 7-17 yaş ile lise (9-12. sınıf) ve lise denkliğine çalışan öğrenciler için, önceden başvuru gerekmiyor; 15-17 yaş ve lise denkliği öğrencileri için yaş ya da öğrencilik kanıtı isteniyor, denklik öğrenciliği için işletmecinin verdiği bir kimlik kartı şart. 6 yaş ve altındaki çocuklar ücret ödeyen bir yolcunun yanında ücretsiz biniyor.
• Lise öğrencileri, okul bölgesi işletmecinin lise abonman programına katılıyorsa okul yılı boyunca ücretsiz abonman alabiliyor; okul idaresine sorun. Üniversiteler de ücretsiz ya da indirimli abonman verebiliyor.

Portland dışındaki Oregon

Bu kart eyalet çapında bir kart değil. İşletmeci yalnızca Portland bölgesinin üç ilçesinde çalışıyor. Salem, Eugene, Corvallis ve Bend'in kendi kurumları ve kendi bilet sistemleri var; Portland kartı orada geçmiyor. Beaverton, Hillsboro ve Bethany ise bölge içinde, yani aynı ücretle aynı kartı kullanıyorlar.

Şehirler arası tren ve otobüs

Amtrak Cascades, eyaletin desteklediği koridor hizmeti; Oregon tarafını ODOT, Washington tarafını komşu eyaletin ulaştırma idaresi yönetiyor ve iki eyalet Eugene ile Vancouver (British Columbia) arasındaki işletme için Amtrak'a ödeme yapıyor.

• Sefer düzeni: Eugene ile Portland arasında günde iki gidiş dönüş, Portland ile Seattle arasında günde altı gidiş dönüş, Seattle ile Vancouver (BC) arasında günde iki gidiş dönüş.
• Oregon durakları: Portland, Oregon City, Salem, Albany, Eugene. Portland durağının adı Union Station. Hat uçtan uca yaklaşık 10 saat 25 dakika, 18 şehir ve 467 mil.
• Koridorda 2025 yılında 951.397 yolcu taşındı; 2024'te yolcu sayısı yüzde 27 arttı ve bu, eyalet destekli hizmetler arasında en yüksek artış.
• Amtrak'ın uzun mesafe trenleri Coast Starlight (Seattle ile Los Angeles arası) ve Empire Builder de aynı koridoru kullanıyor. Coast Starlight'ın Oregon içindeki durak listesini birincil kaynaktan teyit edemedik, o yüzden burada saymıyoruz.
• Amtrak telefonu: 1-800-872-7245.

Eyaletin desteklediği şehirler arası otobüs ağının adı The POINT ve ODOT, hizmeti özel şirketlerle yaptığı sözleşmelerle yürütüyor; finansman eyalet ve federal para. Bilinmesi gerekenler:

• Dört hat: Cascades (Portland ile Eugene arası), Eastern (Bend ile Ontario arası), NorthWest (Portland ile Astoria arası), SouthWest (Klamath Falls ile Brookings arası).
• Yılın 365 günü çalışıyor ve Portland'da Union Station, Bend'de Hawthorne Station, Medford'da Front Street Station gibi aktarma merkezlerinde trenle ve diğer hatlarla bağlanıyor.
• Bilet mutlaka önceden alınıyor. İşletmecinin kendi cümlesi: biz bu sitede bilet satmıyoruz ve şoförler bilet satmıyor. Her hat koltuk ayırmak için rezervasyon sistemi kullanıyor.
• Portland ile Eugene arasındaki hatta biletleri yalnızca Amtrak satıyor ve yetişkin ücretleri 4 ile 18 dolar arası. Takvim ayı boyunca günde iki yolculuk (her yöne bir) hakkı veren aylık abonmanlar ve 90 gün geçerli 10 yolculuk paketleri de Amtrak'tan alınıyor. Bend ile Ontario arasındaki hatta yetişkin ücretleri 17 ile 48 dolar arası.
• Genellikle kalkıştan yaklaşık 30 dakika öncesine kadar bilet alınabiliyor; telefonla satış Amtrak üzerinden, 1-800-872-7245.
• İsim tuzağı: online satıcılar hizmeti bu adla göstermiyor olabilir. Amtrak bunu dört haneli bir sefer numarasıyla "Connecting Bus" ya da "Thruway" otobüsü olarak listeliyor.
• İşletmecinin uyarısı: güvenlik gerekçesiyle yalnızca tarifede yazılı duraklar kullanılıyor, tarifesiz ya da el kaldırarak durdurulan duraklar yok.
• Özel şirketlerin Portland'a gelen hatları da var ama bunların güncel Oregon güzergâhları için resmî bir kaynak okuyamadık.

Havalimanı ve İstanbul sorusu

Portland Uluslararası Havalimanı (PDX) Portland Liman İdaresi'nin malı ve işletmesinde. Şehir merkezinden Kırmızı hatla gidiliyor ve yayımlanmış ücret tablosunda havalimanı ek ücreti yok: aynı 2,80 dolar. Araştırma tarihinde bagaj alım alanının bir kısmı inşaat sebebiyle kapalıydı ve yolcular tabelalarla yönlendiriliyordu.

İstanbul tarafında dürüst olmak zorundayız: havalimanının sitesi uçuş ve havayolu bilgisini sayfa içinde yüklenen bir uygulamayla gösteriyor ve bu veriyi hiçbir yoldan okuyamadık. Bu yüzden Portland ile İstanbul arasında direkt uçuş olduğunu da olmadığını da yazmıyoruz: resmî bir listede böyle bir sefer bulamadık. Pratikte yol, bir ABD aktarma noktası ya da bir Avrupa merkezi üzerinden tek aktarmalı. Kuzeyde yaklaşık üç saat araba mesafesinde Seattle havalimanı var ve en yakın çok büyük uluslararası kapı orası; ama o havalimanının havayolu listesini de teyit edemedik, bu yüzden hangi şirketin oradan İstanbul'a uçtuğunu yazmıyoruz. Bileti almadan önce doğrudan havayolunun kendi sitesinden kontrol edin. Oregon'un diğer ticari havalimanları: Eugene (EUG), Medford (MFR), Redmond ve Bend bölgesi (RDM), North Bend (OTH), Pendleton (PDT); bunların güncel havayollarını bu turda doğrulamadık.

Hangi katman neyi yapıyor

Eyaletin kendi emlak vergisi raporunun sözlüğü bunu açıkça yazıyor: Portland bölgesi, şehrin Clackamas, Multnomah ve Washington ilçelerinde kalan kısımlarını içeriyor. Yani ilçeye bağlı bir vergi ya da hizmet gördüğünüzde, önce hangi ilçede olduğunuzu doğrulayın; şehir adından çıkarmayın. Araç tescilinde de aynı fark para olarak karşınıza geliyor, çünkü ilçe ek ücreti Multnomah County'de 112 dolar, Washington ve Clackamas ilçelerinde 60 dolar.

Portland yönetim biçimini 1 Ocak 2025'te tamamen değiştirdi

Bu yeterince yeni bir değişiklik ve eski rehberler artık yanlış: 2022 Kasım'ında seçmenlerin onayladığı bir sandık önergesiyle şehir komisyon biçimini terk etti ve 1 Ocak 2025'te başkan ile meclisin ayrıldığı bir yapıya geçti. Yeni düzende:

• Mecliste 12 üye var; dört coğrafi bölgeden, her bölgeden üçer kişi, sıralamalı oy yöntemiyle seçiliyor. Eskiden dört komisyon üyesi şehir çapında seçiliyordu ve aday şehrin herhangi bir yerinde oturabiliyordu.
• Başkan artık mecliste değil, yürütmenin başında.
• Meclis üyeleri daire başkanlıklarını doğrudan yönetmiyor. Başkanın atadığı ve meclisin onayladığı profesyonel bir şehir yöneticisi daireleri işletiyor; meclis politika üretiyor.
• Seçim takvimi de bölünmüş: şehir denetçisi ile 3. ve 4. bölge meclis üyeleri ara seçimlerde (2026, 2030), 1. ve 2. bölgeyle başkanlık ise başkanlık seçimi yılında seçiliyor ve başkanlık yarışının sırası 2028'de.

Bu alt bölümün tamamını kesin değil kuvvetle muhtemel olarak yazıyoruz: şehrin geçiş sayfalarının çoğu araştırma sırasında doğrudan açılmadı, bilgiler şehrin dizine girmiş kendi sayfalarından ve bilgi notundan geliyor. Meclis başkanlığı gibi görevler meclis tarafından seçiliyor ve değişebiliyor, bu yüzden bir isme güvenmeden önce şehrin canlı sayfasını açın.

311: tek numara, ilçe çapında, ama Türkçe banner yok

Portland'ın gerçek bir 311 hattı var ve kapsamı şehir değil ilçe çapında: kurumun kendi ifadesiyle 311, Multnomah County içindeki her türlü soru ve yerel yönetim hizmeti için ilk arayacağınız yer.

• 3-1-1 tuşlanıyor; ilçe dışından ya da internet telefonundan 503-823-4000. Oregon aktarma hizmeti 711.
• Çalışma saatleri: haftanın yedi günü 07.00 ile 18.00 arası, federal tatiller hariç.
• E-posta: [email protected]. Yüz yüze: Portland Building Müşteri Hizmetleri Merkezi, 1120 SW Fifth Avenue, hafta içi 08.00 ile 17.00 arası.
• Sayfada sözlü çeviri hizmeti olduğu yazıyor ve aynı teklif dokuz dilde ayrıca basılıyor: İspanyolca, Vietnamca, Çince, Rusça, Somalice, Ukraynaca, Romence, Chuukese ve Nepalce. Türkçe o listede yok. Türkçe konuşan biri telefonda bir tercümana yönlendirilmeyi beklemeli ve tercümanı adıyla istemeli.
• Şehir, program ve hizmetlere anlamlı erişim için çeviri, sözlü çeviri, uyarlama, alternatif biçim ve yardımcı hizmetler sağladığını yazıyor. Ama sayfa kaç dil desteklendiğini ve çevirinin ücretsiz olup olmadığını söylemiyor; biz de ücretsiz olduğunu yazmıyoruz.

Kütüphane kartı: numara sorulmuyor, ama kabul edilen kimlik listesi yayımlanmamış

Multnomah County kütüphanesinin kartı, ilçede oturan, öğretmenlik yapan, okuyan ya da mülkü olan kişiler için ücretsiz; belirli emlak vergilerini ödeyenler de hak kazanıyor. İlçede oturanlar online ya da herhangi bir şubeden kaydolabiliyor. Kartı teslim alırken fotoğraflı bir kimlik isteniyor; 13-17 yaş arası ya fotoğraflı kimlik gösteriyor ya yanında bir yetişkin getiriyor, 13 yaş altı için yetişkin gerekiyor. Online kaydolan kart altı ay içinde teslim alınmalı. Hizmet alanının dışında oturanlar için yıllık 285 dolarlık ücretli bir tam kullanım kartı var. İlçe okullarındaki öğrenciler, öğrenci numaralarını kütüphane kartı olarak kullanabiliyor.

Burada bir boşluk var ve dürüst olmak gerekiyor: kütüphanenin sayfaları hiçbir yerde Sosyal Güvenlik numarası istemiyor, yazılı şartlar yalnızca ilçeyle bağ ve fotoğraflı kimlik. Ama hangi fotoğraflı kimliklerin kabul edildiğini sayan bir sayfa bulamadık, yani Türk pasaportunun ya da konsolosluk kimliğinin kabul edileceğini size söz veremeyiz. Şubeyi arayıp elinizdeki belgeyle sorun. Kütüphanenin okuyucu kayıtlarını ya da göçmenlik durumunu nasıl ele aldığına dair bir açıklama da bulamadık.

Önce şu ayrımı kurun, yoksa geri kalan her şey yanlış kapıya gider

Bunu eyaletin geri kalanına genellemeyin. Portland dışındaki yerlerde elektriği ya başka bir özel şirket (o da komisyon düzenlemesi altında) ya da birçok kasabada bir tüketici sahipliğindeki kuruluş veriyor: kamu hizmeti bölgesi, belediye elektrik idaresi ya da elektrik kooperatifi. Tüketici sahipliğindeki kuruluşların tarifeleri genellikle komisyon tarafından düzenlenmiyor, yani aşağıdaki kimlik, depozito ve kesinti korumaları onlarda otomatik olarak geçerli değil. Taşındığınız adresin elektriğini kim veriyor, ilk telefonunuzda bunu öğrenin.

Elektrik ve gazda SSN: isteyebiliyorlar, ama kuralda alternatifler yazılı

Komisyonun kuralı (OAR 860-021-0009) enerji şirketleri için şu yapıyı kuruyor:

• Şirket isteyebilir: ödemeden sorumlu kişinin adı, farklıysa hesap adı, doğum tarihi, Sosyal Güvenlik numarası, geçerli bir Oregon ehliyet numarası, hizmet adresi, farklıysa fatura adresi, gündüz ve akşam telefonları.
• Numara ya da Oregon ehliyeti yerine başvuran şunlardan birini verebiliyor: (a) ödeyenin adını gösteren geçerli bir eyalet ya da federal fotoğraflı kimlik; (b) asıl ya da onaylı bir doğum belgesi artı güncel bir okul ya da işyeri fotoğraflı kimliği artı kimliğinizi doğrulayabilecek bir kişinin adı, adresi ve telefonu (öğretmen, işveren ya da sosyal hizmet görevlisi); (c) şirketin kimliği belirlemek için yeterli gördüğü başka herhangi bir bilgi.
• Başvuran, kabul edilebilir kimlik sunmadığı için hizmetten mahrum bırakılırsa, komisyonun kurallarına göre uyuşmazlık çözüm yoluna başvurabiliyor.
• Kural göçmenlik durumu hakkında hiçbir şey söylemiyor ve statüyü hizmetin şartı yapmıyor.

Burada bir sınırı açıkça yazıyoruz: kuralın (a) bendi "eyalet ya da federal fotoğraflı kimlik" diyor ve bu ifade yüzeyde ABD'nin verdiği bir kimlik anlamına geliyor; pasaport ya da konsolosluk kimliği bu bentte adıyla sayılmıyor. Yani Türk pasaportunun kabul edileceğini size söz veremeyiz. Ama (c) bendi şirkete açık bir takdir yetkisi veriyor ve şirket oradan kabul edebiliyor; kabul etmezse de kuralın beşinci bendi size komisyona şikâyet yolu açıyor. Reddedilirseniz tartışmayı telefonda bitirmeye çalışmayın, komisyonun tüketici hizmetleri ekibine gidin: 503-378-6600 ya da 800-522-2404, 711 aktarma, [email protected].

Depozito: tavan kuralda yazılı, kredi dosyası olmayan için gerçekçi beklenti

Komisyonun kredi kuralı (OAR 860-021-0200) şöyle işliyor. Kredi geçmişi üç yolla kurulabiliyor: önceki hizmet geçmişi, komisyonun onayladığı bir kredi puanı, ya da ödeme gücü kanıtı. Depozito ancak başvuran kredisini kuramazsa, bir Oregon enerji ya da telekom şirketine ödenmemiş borcu varsa, ya da hırsızlık veya sayaçla oynama yüzünden hizmeti kesilmişse isteniyor.

• Enerji şirketlerinde depozito tavanı: depozito, o günkü tarifelerle 12 aylık makul tahmini faturanın altıda birini geçemiyor. Pratikte yaklaşık iki aylık fatura demek.
• Tahmin, adreste son 12 ayda gerçekleşen tüketime göre; bilinmiyorsa oradaki cihazların türüne ve büyüklüğüne göre yapılıyor.
• Depozito yerine iki alternatif adıyla sayılıyor: sorumlu bir kişinin vereceği ve iki aylık ortalama tüketim kadar olan kefalet taahhüdü, ya da enerji şirketlerinde talep sınırlayıcı veya ön ödemeli sayaç.
• Kural kredi puanlamasına izin veriyor (üçüncü taraf kredi raporu ya da şirketin kendi formülü) ve göçmenlik durumundan hiç söz etmiyor.
• Depozitonun ne zaman ve nasıl iade edildiğini düzenleyen kuralı (OAR 860-021-0215) okuyamadık; iade koşulunu ve süresini şirkete sorun.

Yeni gelen biri için anlamı: Amerika'da hiç kredi dosyanız olmadığı için büyük olasılıkla "krediyi kuramadı" yoluna düşüyorsunuz ve yaklaşık iki aylık tahmini fatura kadar bir depozito gerçekçi bir beklenti. Ama bu tutar kuralla sınırlı ve ön ödemeli sayaç kuralda adıyla geçen bir alternatif; depozitoyu peşin ödeyemiyorsanız bunu isteyin.

Suyun tarafı çok daha kolay

Şehrin su, kanalizasyon ve yağmur suyu aboneliği tek bir hesapta ve tek faturada toplanıyor. Abonelik açarken istenenler:

• Yeni mal sahibi olarak: ad (ya da faturadan sorumlu taraf), hizmet adresi, mülkten hukuken sorumlu olduğunuz tarih, faturaların gideceği posta adresi, telefon ve e-posta.
• Kiracı olarak: faturadan sorumlu kişinin adı, hizmet adresi, biliniyorsa hesap numarası, fatura sorumluluğunun başladığı tarih, ev sahibinin adı ve soyadı, posta adresi, telefon ve e-posta.
• Abonelik sayfası Sosyal Güvenlik numarasından, fotoğraflı kimlikten ve depozitodan hiç söz etmiyor.
• Müşteri hizmetleri: 503-823-7770, hafta içi 08.00 ile 17.00 arası, [email protected].
• Faturalandırma varsayılan olarak aylık değil; aylık ekstre seçeneğine ayrıca kaydolmak gerekiyor. Varsayılan dönemin tam olarak ne olduğunu resmî sayfada yazmadığı için doğrulayamadık, bir dönem yazmıyoruz.
• Su, kanalizasyon ve yağmur suyu faturası için bir mali yardım indirim programı ve başvuru formu var.
• Şehrin hesap yönetimi politikası ayrı bir belge; o belgedeki depozito ve kesinti hükümlerini okuyamadık, bu yüzden şehrin su faturasında depozito olup olmadığını iddia etmiyoruz.

Çöp: 1-4 daireli bir kiralıkta hesabı ev sahibi açıyor

Bu, serideki çoğu eyaletten gerçek bir ayrılma. Şehrin kendi cümlesi: konut amaçlı 1-4 daireli kiralık mülklerin sahipleri, hizmeti kurmak ve ödemekle yükümlüdür. Yani bir Portland kiracısı müstakil evde ya da küçük bir apartmanda çöp hesabı hiç açmıyor.

• 1-4 daireli evler tekelci bir sözleşme sistemi içinde: şehir fiyatları ve hizmetleri belirliyor, firmalara münhasır bölgeler veriyor ve müşteriye konumuna göre bir firma atanıyor; sözleşme imzalanmıyor.
• 5 ve daha fazla daireli binalarla işyerleri ticari sistemde: müşteri şehrin izin verdiği herhangi bir firmayı seçip fiyatı kendisi görüşüyor.
• 1 Temmuz 2026'dan geçerli aylık konut tarifeleri, çöp kutusu boyutuna göre: 20 galon 39,60 $, 35 galon 45,25 $, 60 galon 50,70 $, 90 galon 57,95 $. Şehrin cümlesi: aylık ücretiniz çöp kutunuzun boyutuna göre belirleniyor. Not: 50,70 dolarlık kademenin kutu boyutu etiketinin 60 mı 65 galon mu olduğu kaynaklar arasında tutmuyor; fiyat tutarlı, etiket değil, kutuyu sipariş ederken boyutu sözle teyit edin.
• Şehrin batı yakasındaki bazı evler daha yüksek ücretli ayrı bir arazi bölgesinde; şehir bu bölgenin varlığını doğruluyor ama duyuru sayfasında bir rakam vermiyor, bu yüzden biz de rakam yazmıyoruz.
• Toplama takvimleri adrese göre yayımlanıyor ve haneler iki ayrı takvimden birine düşüyor.
• Şehrin iki ayrı sayfası, konut çöpü toplayan sözleşmeli firma sayısında birbiriyle çelişiyor (biri 2025 Aralık itibarıyla on diyor, diğeri dokuz). Bir sayı yazmıyoruz; hangisinin güncel olduğunu şehrin planlama ve sürdürülebilirlik dairesine sorun.

Kesinti yasağı: dört tetikleyici, seride en genişi

Diğer eyaletlerde bu bölüm ya mevsime ya hava tahminine bağlı tek bir kuraldan oluşuyor. Oregon'da dört ayrı tetikleyici var ve ikisi aynı anda hem mevsime hem tahmine bağlı. Hepsi komisyon düzenlemesi altındaki enerji şirketleri için geçerli.

İki uyarıyı saklamıyoruz, basıyoruz. Birincisi: soğuk kuralının bugün yürürlükte olan kural metnini okuyamadık. Okuyabildiğimiz tek tam metin 24 Ekim 2025'te süresi dolmuş geçici bir değişiklikti; eyaletin idari kurallar veritabanı araştırma sırasında boş cevap verdi. Bu yüzden Kasım-Mart penceresini, 32 derece eşiğini ve kış fırtınası uyarısını kesin değil kuvvetle muhtemel olarak yazıyoruz. Sıcak, hava kalitesi ve yangın tetikleyicileri ise komisyonun 2026 tarihli duyurusunda doğrudan yazılı olduğu için sağlam.

İkincisi, ve bu gerçek bir çelişki: okuduğumuz kural metni yasağın hava kalitesi endeksi 100 ve üzerinde olduğunda işlediğini ve en az 24 saat sürdüğünü söylüyor; komisyonun 2026 duyurusu ise endeksin 100'e ulaşacağı öngörüldüğünde işlediğini ve genel olarak 48 saat sürdüğünü söylüyor. Ölçülmüş ile öngörülmüş arasındaki fark somut bir fark. Taraf seçmiyoruz: hangi metnin yürürlükte olduğunu komisyonun tüketici hizmetleri ekibine sorun, 503-378-6600.

Ve en önemlisi: bunların hiçbiri şehri bağlamıyor. Yasaklar komisyonun özel sermayeli şirketlere getirdiği yükümlülükler. Şehrin su, kanalizasyon ve yağmur suyu faturası için benzer bir hava koşulu moratoryumu bulamadık; var demiyoruz, yok da demiyoruz.

Telefon ve internet

Eyaletin telefon ya da internet faturasına indirim sağlayan programının adı Oregon Lifeline ve komisyon tarafından yürütülüyor; başvuru ve bilgi için aynı tüketici hizmetleri numaraları geçerli (503-378-6600 ya da 800-522-2404). Hangi internet sağlayıcısının hangi Portland adresine hizmet verdiğini ve bu sağlayıcıların numara ya da depozito politikalarını doğrulamadık, bu yüzden bu sayfada hiçbir sağlayıcı adı yazmıyoruz.

Göçmenlik durumu ve numara: kanun ne diyor

Oregon 2025 oturumunda bu konuda ayrı bir kanun çıkardı ve hüküm artık kiracı kanununun içine işlenmiş durumda. İlgili maddeler ORS 90.306, ORS 90.303(6) ve ORS 90.388.

ORS 90.306 şu sırayla yazılıyor. Madde, kira yardımı ya da uygun fiyatlı kira sağlayan bir federal programın gerektirdiği haller dışında uygulanıyor:

• Ev sahibi, başvuranın, kiracının ya da hanedeki bir kişinin göçmenlik veya vatandaşlık durumunu soramıyor.
• Ev sahibi kimlik doğrulaması istiyorsa, adı, doğum tarihini ve fiziksel görünümü doğrulamak için gereken ölçüde şunlardan herhangi birini ya da bunların herhangi bir bileşimini kabul etmek zorunda: Sosyal Güvenlik kartı ya da numaranın varlığına dair kanıt; onaylı doğum kaydı sureti; göçmenlik idaresinin verdiği daimi ikamet kartı; göçmen ya da göçmen olmayan vize; vergi idaresinin verdiği ITIN kartı; pasaport, ehliyet ya da başka bir resmî kimlik, geçerlilik tarihine bakılmaksızın; ve kimliği makul biçimde doğrulamaya yetecek resmî olmayan herhangi bir kimlik ya da kimlik bileşimi.
• Ev sahibi, başvurana, kiracıya ya da hanedeki bir kişiye gerçek ya da varsayılan göçmenlik veya vatandaşlık durumu sebebiyle ayrımcılık yapamıyor.

Başvuru değerlendirmesini düzenleyen ORS 90.303(6) ayrıca şunu söylüyor: ev sahibi bir başvuranı değerlendirirken göçmenlik ya da vatandaşlık durumunu soramaz ve başvuran ya da hanedeki bir kişi Sosyal Güvenlik numarası üretemediği veya ABD'de yasal bulunuşunu kanıtlayamadığı için başvuruyu reddedemez, başvuran ORS 90.306'daki kimlik belgelerini vermeyi kabul ettiği sürece.

ORS 90.388 ise ifşayı yasaklıyor: ev sahibi, taciz etme, intikam alma ya da gözdağı verme amacıyla bir başvuranın, kiracının ya da hane üyesinin göçmenlik veya vatandaşlık durumunu ifşa edemez, ifşa etmekle tehdit edemez. Bu maddenin ya da 90.306'nın ihlali, kiracı kanununun ihlali sayılıyor ve ayrıca yalnızca ORS 659A.885 bakımından hukuka aykırı bir uygulama kabul edilip o maddedeki yollara tabi oluyor.

Kazanımın iki sınırını da aynı netlikte yazıyoruz. Birincisi, soru sorma yasağı, federal bir kira yardımı ya da uygun fiyatlı kira programının soruyu gerektirdiği yerde geri çekiliyor; yani kupon türü programlarda soru hâlâ soruluyor. İkincisi, kanunlaşan metin, göçmenlik durumunu Oregon adil konut kanununda genel bir korunan sınıf yapacak olan erken taslağı içermiyor; yürürlükteki hüküm kiralık konutu kapsıyor. Yani göçmenlik durumunun Oregon'da gayrimenkul satışında korunan bir sınıf olduğunu söylemiyoruz.

Eyalet çapında kira artış sınırı

Oregon, yıllık kira artışına eyalet çapında üst sınır koyan az sayıdaki eyaletten biri. Bu bir kira kontrol kurulu değil, yıllık artış yüzdesine tavan.

• Formül: yüzde 10 ile, yüzde 7 artı tüketici fiyat endeksinin bir yıllık ortalama değişimi arasından küçük olanı.
• 2026 için üst sınır yüzde 9,5. 2027 için yüzde 10 ve bu rakam zaten yayımlandı. 2025 için üst sınır yüzde 10 idi.
• Eyalet idare dairesi, sonraki yılın oranını her yıl 30 Eylül'e kadar hesaplayıp duyurmak ve geçen, bu ve gelecek yılın rakamlarını sitesinde tutmak zorunda. Daire, 2026 rakamları için bir düzeltme yayımladı; bu yüzden eski bir duyuruya değil dairenin güncel sayfasına bakın.
• Prefabrik ev parkı ya da marina tesislerinde, 30'dan fazla yerli olanlar için formül değil sabit yüzde 6 uygulanıyor; bu 2025 oturumunda değişti. Prefabrik ev ve yüzen ev parkı kiracılıkları ayrı bir rejim ve genel kira artış maddesi onlara uygulanmıyor. Oregon'da prefabrik ev parkı nüfusu kalabalık, o yüzden bunu ayırıyoruz.

Ve bunu tavanın hemen yanına yazın, çünkü yeni gelenlerin en çok yanıldığı yer burası. Tavanın kapsamadığı dört durum var:

Bildirim süreleri: haftalık kiracılıkta yürürlük tarihinden en az 7 gün önce; diğer bütün kiracılıklarda, ilk yıldan sonra, en az 90 gün önce. Haftalık olmayan bir kiracılığın ilk yılında ev sahibi kirayı hiç artıramıyor. Her bildirimde artış tutarı, yeni kira, yürürlük tarihi ve artış tavanı aşıyorsa muafiyeti destekleyen olgular yazılmak zorunda.

İlk yıldan sonra sebepsiz çıkarma yok

Bu, kira tavanından sonra eyaletin en büyük kiracı koruması. Kanun "ilk oturma yılı"nı, kiracılardan herhangi birinin dairede bir yıl ya da daha kısa süre oturduğu bütün dönemleri içerecek şekilde tanımlıyor.

Nitelikli ev sahibi sebepleri, 90 gün bildirimle: yıkım ya da konut dışı kullanıma dönüştürme; mekânı oturulamaz ya da güvensiz hale getiren onarım ve yenileme; ev sahibinin ya da yakın aile üyesinin orayı birincil ikamet olarak kullanacak olması (ve aynı binada ev sahibinin boş benzer bir birimi olmaması); ve ev sahibinin, iyi niyetle orada oturmaya niyetli bir alıcıdan satın alma teklifini kabul etmiş olması, teklifin yazılı kanıtı bildirime eklenmek üzere. Satın alma teklifi yolunda, ev sahibi kiracıya bildirim anında ayrıca bir aylık kira ödüyorsa süre 60 güne inebiliyor.

Taşınma ödemesi: nitelikli sebepten çıkaran ev sahibi, bildirimde sebebi ve destekleyici olguları yazmak ve bildirimi verirken kiracıya bir aylık kira ödemek zorunda. Ama küçük ev sahibi istisnası var: bu ödeme, kanuna tabi dört ya da daha az konut biriminde mülkiyet hakkı olan ev sahibine uygulanmıyor. Ayrıca ev sahibinin birincil ikametiyle aynı binada ya da aynı parselde olan ve toplam en çok iki birimi bulunan bir evde, ilk yıldan sonra aylık kiracılık 60 gün bildirimle sebepsiz sona erdirilebiliyor (oturmaya niyetli alıcının kabul edilmiş teklifi eklenirse 30 gün).

Yanlış yapmanın bedeli: bu kuralları ihlal ederek kiracılığı sona erdiren ev sahibi kiracıya üç aylık kira artı fiili zararları ödüyor ve kiracının tahliye davasına karşı savunma hakkı doğuyor. Kiracı, öğrendiği ya da öğrenmesi gerektiği tarihten itibaren bir yıl içinde dava açmak zorunda.

Depozito: eyalet tavan koymuyor, Portland koyuyor

Bu başlığı iki katmanlı yazmak gerekiyor, çünkü cevap şehir sınırında değişiyor. Oregon kanunu depozito tutarına bir üst sınır koymuyor. İlgili madde ev sahibinin depozito isteyebileceğini ve makbuz vermek zorunda olduğunu söylüyor, ama tutarı sınırlamıyor. Maddenin tamamını okuduk ve bir tavan bulamadık; "tavan yoktur" demiyoruz, kanunun bir tavan koymadığını yazıyoruz. Buna karşılık kanunun koyduğu kurallar şunlar:

• "Depozito" tanımı son ay kirası olarak alınan parayı da içeriyor.
• Yazılı kira sözleşmesi depozitoyu kalem olarak yazmak zorunda.
• Engelli kiracının makul uyarlama olarak ihtiyaç duyduğu hizmet ya da refakat hayvanı için evcil hayvan depozitosu alınamıyor.
• Ev sahibi, kiracılığın ilk yılında depozitoyu artıramıyor ya da yeni bir depozito ekleyemiyor (iki taraf sözleşmeyi değiştirmek üzere anlaşırsa, örneğin evcil hayvana izin vermek için, dar bir istisna var). İlk yıldan sonra artırılırsa ev sahibi kiracıya ödemek için en az üç ay vermek zorunda.
• Depozito yalnızca kiracının temerrütleri (ödenmemiş kira dahil) ve olağan yıpranmayı aşan hasar için talep edilebiliyor; işçilik makul bir saat ücretiyle hesaplanıyor.
• Halı temizliği ancak halılar için tasarlanmış bir makineyle yapılmışsa, kiracı daireye girmeden önce halı temizlenmiş ya da değiştirilmişse ve yazılı sözleşme bunu söylüyorsa düşülebiliyor.
• Aylık kiracılıkta asgari bir süre kalmamak, depozitonun yakılması şartına bağlanamıyor.
• 31 gün kuralı: depozitodan bir şey talep edecekse ev sahibi, kiracılık sona erip kiracı daireyi teslim ettikten sonra 31 gün içinde yazılı bir döküm vermek zorunda, depozito ile peşin kira için ayrı ayrı, ve talep edilmeyen bakiyeyi aynı 31 gün içinde iade etmek zorunda. Döküm ya da iade elden, birinci sınıf postayla ya da kanunun izin verdiği hallerde e-postayla veriliyor; banka hesabına elektronik iade yalnızca kiracılık başladıktan sonra imzalanmış bir ek sözleşmeyle mümkün.

Portland ise eyaletin koymadığı tavanı koyuyor. Şehir yönetmeliğine göre: depozito son ay kirasını içeriyorsa, ek kısım yarım aylık kirayı geçemiyor; son ay kirası istenmiyorsa depozito bir aylık kirayı geçemiyor. Mali kapasite ya da risk gerekçesiyle koşullu onaylanan bir başvurandan ev sahibi yarım aylık kira kadar ek depozito isteyebiliyor ve kiracı bunu üç aya kadar taksitle ödeyebiliyor. Depozito parası iki hafta içinde ayrı bir hesaba konmak zorunda. Taşınmadan önce ev sahibi bir birlikte gezme randevusu ayarlamak için makul çaba göstermek, raporu iki taraf imzalamak ve ev sahibi fotoğraf vermek zorunda; kiracının başlangıç tarihinden sonra yedi günü var durum raporuna ek sunmak için. Çıkışta son muayene bir hafta içinde ve en az 24 saat önceden haber verilerek yapılıyor. Kesintiler yalnızca mekânı sözleşmenin başındaki durumuna getirmek için makul ölçüde gereken masraflarla sınırlı; rutin bakım, olağan yıpranma ve sigorta ya da teminat kapsamındaki hiçbir şey düşülemiyor, 200 doları aşan işçilik makul olduğunu gösteren belge istiyor ve döşeme kesintileri yalnızca etkilenen alanla sınırlı. İhlalin bedeli ihlal başına 250 dolara kadar artı fiili zarar, makul avukatlık ücreti ve masraflar. Bu tavan şehir sınırında bitiyor: Beaverton ya da Hillsboro'da oturan biri buna dayanamıyor.

Başvuru ücreti ve ev sahibinin neyi değerlendirebileceği

Oregon başvuru tarama ücretini sıkı düzenliyor:

• Tarama ücreti yalnızca ev sahibinin bilgi edinmek için yaptığı fiili masrafı karşılayabiliyor; ev sahibi makbuz vermek ve her taramadan hemen sonra, tarama şirketinin makbuzunun bir kopyasını da içeren tarama teyidi vermek zorunda.
• Her 60 günlük dönemde başvuran başına yalnızca bir tarama ücreti, aynı ev sahibinin kaç dairesine başvurduğunuzdan bağımsız.
• Ücret, ev sahibinin ortalama fiili masrafını ya da benzer düzeyde bir tarama için tarama şirketlerinin aldığı mutat tutarı geçemiyor.
• Ücreti almadan önce ev sahibinin yazılı tarama ölçütleri olmak ve başvurana yazılı olarak şunları bildirmek zorunda: ücret tutarı; ölçütler; kullanılan süreç (tarama şirketi, kredi raporu, kamu ya da adli kayıtlar, işveren ve eski ev sahibi referansları); doğruluğa itiraz hakkı; varsa temyiz hakkı; ırk, renk, din, cinsiyet, cinsel yönelim, cinsiyet kimliği, ulusal köken, medeni durum, ailevi durum ve gelir kaynağı sebebiyle ayrımcılık yapılamayacağını açıkça içeren ayrımcılık karşıtı politika; kira ve depozitolar; kiracı sorumluluk sigortası isteniyorsa tutarı; ve iade ile zarar hakları.
• Ev sahibi ayrıca kaç benzer dairenin boş olduğunu ya da olacağını ve bunlara kaç başvurunun beklemede olduğunu tahmini olarak bildirmek zorunda.
• Makul bir süre içinde boşalacak daire olmadığını bildiği halde ev sahibi tarama ücreti alamıyor (başvuran yazılı olarak kabul etmedikçe).
• 30 gün içinde iade: ev sahibi daireyi sizi taramadan doldurduysa, ya da siz yazılı olarak başvurudan çekilene kadar hiç tarama yapmamış veya sipariş etmemişse, ücret iade ediliyor. Ev sahibinin kiralama teklifini siz reddederseniz ücreti geri alamıyorsunuz.

Değerlendirme sınırları da geniş: ev sahibi reddedilmiş, kiracı lehine sonuçlanmış ya da başvurudan beş yıl ve daha önce karara bağlanmış bir tahliye davasını dikkate alamıyor; bir gözaltını yalnızca sayılan suçlardan birine ilişkin mahkumiyete dönüşmüşse ya da suçlamalar derdest ve kişi bir yönlendirme veya erteleme programında değilse dikkate alabiliyor; mahkumiyet ve derdest suçlamaları yalnızca bugün suç olan ve sayılan kategorilerdeki fiiller için dikkate alabiliyor (uyuşturucu suçları, tek başına esrar kullanımı ya da bulundurması hariç; kişiye karşı suçlar; cinsel suçlar; kimlik hırsızlığı ve sahtecilik dahil mali dolandırıcılık; ve mülke ya da sakinlerin sağlığına, güvenliğine, huzuruna zarar verecek suçlar); tıbbi esrar kartını ya da hasta statüsünü dikkate alamıyor; ve 1 Nisan 2020 ile 1 Mart 2022 arasında birikmiş ödenmemiş kirayı, mahkeme kararına girmiş ya da icraya verilmiş olsa bile dikkate alamıyor. Başvurunuz reddedilirse ev sahibi gerekçeli bir açıklama vermek zorunda. Tarihli bir değişiklik: bu maddedeki bazı hükümler 2 Ocak 2028'de değişiyor; o tarihten sonra 2020-2022 kira yasağı düşüyor ve tahliye davası kuralı düz bir beş yıl kuralına dönüşüyor.

Portland burada da bir katman ekliyor ve yeni gelen biri için en çok para eden hüküm bu. Şehrin kiralama yönetmeliğine göre:

• Ev sahibi, bir başvuruyu Sosyal Güvenlik numarası ya da yasal bulunuş kanıtı eksik olduğu için eksik sayıp reddedemiyor, ve hanedeki bir kişinin göçmenlik durumunu soramıyor. Kabul edilen kimlik listesi eyalet kanunundaki listeyle aynı mantıkta: Sosyal Güvenlik kartı, daimi ikamet kartı, göçmen vize, ITIN, göçmen olmayan vize, geçerlilik tarihine bakılmaksızın resmî her kimlik, ve kimliği makul biçimde doğrulamaya yetecek resmî olmayan kimlik ya da bileşim.
• Gelir-kira oranı tavanı: kira, bölgesel medyan gelirin yüzde 80'ine karşılık gelen üst sınırın altındaysa ev sahibi en çok kiranın 2,5 katı brüt aylık gelir isteyebiliyor; kira o sınırda ya da üstündeyse en çok 2 katı. Bu, ev sahibinin isteyebileceğinin üst sınırı. Yeni gelen bir göçmene sık sık kiranın üç katını kazanması gerektiği söylenir; Portland'da bu talep hukuka aykırı.
• Kredi notu tabanı: ev sahibi, 500 ve üzerinde bir kredi notu sebebiyle başvuranı reddedemiyor.
• Adli geçmiş: hüküm tarihi üç yıldan eski hafif suç mahkumiyetleri ve yedi yıldan eski ağır suç mahkumiyetleri ret sebebi yapılamıyor; mahkumiyete dönüşmemiş gözaltılar (suçlamalar derdest değilse), yönlendirme ya da erteleme programına katılım ve belirli silinmiş veya reddedilmiş mahkumiyetler de öyle.
• İlan kuralı: boş daire duyuruları, ev sahibi başvuru almaya başlamadan en az 72 saat önce yayımlanmak zorunda. Başvurular geliş sırasına göre işleme alınıyor ve ev sahibi birkaçını aynı anda inceleyebilse de kabul, koşullu kabul ve ret kararlarını geliş sırasına göre vermek zorunda. Erişilebilir dairelerde, hanesinde hareket engelli bir kişi olan başvuranlara başvuru döneminin ilk sekiz saatinde öncelik veriliyor.
• İhlalin bedeli ihlal başına 250 dolara kadar artı fiili zarar, makul avukatlık ücreti ve masraflar; kasıtlı ihlalden esaslı zarar gören başvuran ayrıca dava açabiliyor.

Portland'da büyük bir artış ya da sebepsiz çıkarma: taşınma yardımı

Şehrin zorunlu kiracı taşınma yardımı yönetmeliği, eyalet kanununun üstüne gerçek para koyuyor:

• Yüzde 5 ya da daha fazla kira artışı, 12 aylık dönem içinde, en az 90 gün yazılı bildirim gerektiriyor.
• Yüzde 10 ya da daha fazla artışta kiracı, bildirimden itibaren 45 gün içinde taşınma yardımı talep edebiliyor ve ev sahibi talepten itibaren 31 gün içinde ödemek zorunda.
• Sebepsiz ya da nitelikli sebeple sona erdirmede bildirim, sona erme tarihinden en az 90 gün önce veriliyor ve taşınma yardımı sona erme tarihinden en az 45 gün önce ödeniyor.
• Daire başına ödeme tutarları: stüdyo ya da tek odalı 2.900 $, bir yatak odalı 3.300 $, iki yatak odalı 4.200 $, üç ya da daha fazla yatak odalı 4.500 $. Bir dairenin içinde kiralanan tek bir yatak odası tek odalı sayılıyor.
• Muafiyet kendiliğinden işlemiyor: yönetmelik ancak ev sahibi bir muafiyet başvurusu yapmışsa ve şehrin konut dairesi bir onay yazısı vermişse, ve o yazının bir kopyası kiracıya ulaşmışsa uygulanmıyor. Kiracı o yazıyı görmek isteyebilir.
• Muafiyet kategorileri sayılı ve on ikiyi buluyor: haftalık kiracılıklar; ev sahibinin dairesini paylaşan kiracılar; ev sahibinin diğer dairede oturduğu ikiz evde bir daire; belirli bağımsız ek birimler; ev sahibinin birincil ikametinin üç yıla kadar geçici kiralanması; aktif askerlik sırasındaki geçici kiralama; yakın aile üyesinin oturması için sona erdirme; belirli uygun fiyatlı konut birimleri (yalnızca kira artışı bakımından, sona erdirme bakımından değil); federal bir yeniden yerleştirme kanununa tabi ve uyumlu birimler; ev sahibinin ya da kiracının eyleminden kaynaklanmadan oturulamaz hale gelen birimler; doğrulanmış bir yıkım izninden sonra altı aydan kısa süreyle kiralanan birimler; ve kiracıya oturmaya başlamadan önce satma ya da kalıcı olarak dönüştürme niyetinin bildirildiği belirli süreli kiracılıklar.

Bu hükmün mantığı şu: eyalet tavanı yüzdeyi sınırlıyor, şehir yönetmeliği ise yüzde 10 ve üstündeki bir artışı ev sahibi için dört haneli bir ödemeye dönüştürüyor, ama talep edilirse. 45 gün içinde talep etmeyen kiracı bu hakkı kaybediyor. Takvime yazın.

Gelir kaynağı ayrımcılığı: eyalet çapında yasak ve küçük ev sahibi muafiyeti yok

Oregon bunu kanunla, eyalet çapında yasaklıyor ve bu seride gördüğümüz en temiz hüküm. İlgili madde ORS 659A.421.

• Bir kişi, bir başkasının ırkı, rengi, dini, cinsiyeti, cinsel yönelimi, cinsiyet kimliği, ulusal kökeni, medeni durumu, ailevi durumu ya da gelir kaynağı sebebiyle taşınmazı satmayı, kiralamayı reddedemez, alıcıyı çıkaramaz, fiyatta, şartlarda, koşullarda ya da ayrıcalıklarda ayrım yapamaz, satış ya da kiralamadan vazgeçirmeye çalışamaz, ayrımcı ilan yayımlayamaz, başkasına yardım ya da zorlama yapamaz, bu hakları kullanan kimseye müdahale edemez, çoklu listeleme hizmetine ya da emlakçı kuruluşuna erişimi engelleyemez, bir konutun müsait olmadığını yanlış beyan edemez ya da bir konutu başka bir şekilde erişilmez kılamaz.
• Tanım: "gelir kaynağı", federal kira yardımı ödemelerini (yani kupon programını) ve diğer her yerel, eyalet veya federal konut yardımını içeriyor. İçermeyen: belirli bir meslekten elde edilen gelir ve hukuka aykırı yolla elde edilen gelir.
• Yasak yalnızca kiralamayı değil konut taşınmazıyla ilgili işlemleri de kapsıyor: bir konutu satın almak, inşa etmek, iyileştirmek, onarmak ya da bakımını yapmak için kredi vermek veya satın almak ya da başka mali destek sağlamak, konut taşınmazıyla teminatlı krediler, ve konut taşınmazının satışı, aracılığı ve değerlemesi. Emlak lisansı sahibi, alıcıya bu gerekçelerle ayrımcılık yapılabileceği anlayışıyla bir ilanı kabul edemez ya da elinde tutamaz.
• Küçük ev sahibi muafiyeti yok. Kanundaki tek oturan sahip istisnası, sahibin fiilen bakımını yaptığı ve birincil ikameti olarak oturduğu tek ailelik bir evin içindeki bir yeri kiralamayı kapsıyor ve bütün sakinlerin bir ortak alanı paylaşmasını şart koşuyor; o istisna da yalnızca cinsiyet, cinsel yönelim, cinsiyet kimliği ve ailevi durum yasaklarını askıya alıyor. Gelir kaynağı o listede yok, yani orada da geçerli.
• Ev sahibinin elindeki gerçek savunma şu: yasa, kiracı adayının yerel, eyalet ve federal konut yardımının değeri de hesaba katılarak kirayı ödeyememesi halinde kiralamayı reddetmeye izin veriyor, adil konut hukukuyla tutarlı olmak koşuluyla. Aynı koşulla geçmiş davranış da bir gerekçe. Ev sahibinin pratikte kullanacağı iki argüman bunlar.
• Bu maddenin her ihlali hukuka aykırı bir uygulama sayılıyor. Hukuka aykırı uygulamalar eyalet çalışma ve sanayi bürosunun medeni haklar bölümü tarafından yürütülüyor ve kanun ayrıca bir dava yolu veriyor. Büronun kendi şikâyet usulünü ve sürelerini okuyamadık, bu yüzden burada bir süre yazmıyoruz.

Yasağın bir yan faydası da var: ev sahibinin taramadan önce vermek zorunda olduğu yazılı bildirimde, gelir kaynağı dahil bu gerekçelerle ayrımcılık yapamayacağını yazması gerekiyor, yani kural elinize geçen kâğıtta duruyor.

Kiracılık içinde faturalar

• Haftalık ya da belirli süreli bir kiracılık kurmayan bir kira sözleşmesi, kanun gereği aylık kiracılık sayılıyor. Kira, her kira döneminin ilk gününden önce ödenmiş sayılamıyor.
• Ev sahibinin fatura edebileceği hizmet bedelleri kanunla sınırlı; ev sahibi istediği bir fatura kalemini uyduramıyor.
• Sözleşmeye göre bir fatura ev sahibinin sorumluluğundaysa ve ödenmemiş bir borç yüzünden kesilirse, kiracı ya borcu ödeyip kiradan düşebiliyor ya da kiracılığı sona erdirebiliyor; sona erdirme halinde ev sahibi dört gün içinde bütün kirayı, ücretleri ve borçlu olduğu depozitoyu iade etmek zorunda. İade etmezse haksız alıkoyduğu tutarın iki katını ödüyor.

İki değer, ve vergi küçüğü üzerinden

Eyalet gelir idaresinin cümlesi şu: mülk değerlenmiş değeri üzerinden vergilendirilir ve bir mülkün değerlenmiş değeri, gerçek piyasa değeri ile azami değerlenmiş değerinden küçük olanıdır.

• Gerçek piyasa değeri: kanun, değerleme memurunun her mülkü piyasa değerinin yüzde 100'ü üzerinden değerlemesini istiyor, yani istekli bir alıcı ile istekli bir satıcı arasında 1 Ocak itibarıyla satılacağı fiyat.
• Azami değerlenmiş değer: bu rakam bir anayasa değişikliğiyle geldi. İlk değer 1997-98 için, mülkün 1995-96 piyasa değerinden yüzde 10 düşülerek belirlendi. O yıldan sonra azami değer, geçen yılın azami değeri ile geçen yılın değerlenmiş değerinin yüzde 3 artırılmışı arasından büyük olanı. Yani yılda yüzde 3 büyüyor, piyasa değeri azami değerin altına düşmediği sürece.
• Azami değer yüzde 3'ten fazla ancak bir mülk olayıyla yükselebiliyor: yeni mülk ya da yeni iyileştirmeler; ifraz ya da parselleme; yeniden imar ve imara uygun kullanım; atlanmış mülk olarak ilk kez dikkate alınma; ya da bir muafiyetin, kısmi muafiyetin veya özel değerlemenin kaybı.
• Yeni inşaat, azami değeri yalnızca piyasa değerini bir yılda 18.200 dolardan ya da birbirini izleyen beş yılda 45.000 dolardan fazla artırırsa etkiliyor. Bu eşikler 2025-26 vergi yılından itibaren her yıl endeksleniyor ve güncel rakamları idare yayımlıyor.

Alıcı için pratik sonuç: ev almak, değerlenmiş değeri satış fiyatına sıfırlamıyor. Oregon'da edinim değeri üzerinden yeniden değerleme yok. Aynı sokaktaki iki aynı ev, en son ne zaman bir mülk olayına konu olduklarına göre çok farklı vergi faturaları taşıyabiliyor. Bu yüzden teklif vermeden önce ilçe değerleme memurundan o parselin güncel değerlenmiş, azami ve piyasa değerini isteyin; fiyattan tahmin etmeyin.

Oran sınırları ve "sıkıştırma"

Bir anayasa değişikliği oranlara da tavan koyuyor: işletme vergileri genel yönetim bölgeleri için piyasa değerinin her 1.000 dolarında en çok 10 dolar, eğitim bölgeleri için 5 dolar ile sınırlı. Dikkat: bu tavanlar piyasa değerine uygulanıyor, değerlenmiş değere değil. Bir mülk bu tavanları aşacak olursa oranlar indiriliyor; buna sıkıştırma deniyor. 2025-26 mali yılında sıkıştırma eyalet çapında ödenecek vergiyi 215 milyon dolar azalttı. Genel yönetim sıkıştırmasının yüzde 99,5'inden fazlası şehirlerin içinde gerçekleşiyor, çünkü toplamı 10 dolarlık sınırın üstüne çıkaran kalem şehir vergileri.

Gerçek oranlar: Portland'ın ilçesi neden pahalı

Yani Portland'ın ilçesi iki ölçütün ikisinde de eyalet ortalamasının açıkça üstünde. Karşılaştırma için: anayasa değişikliğinden önceki on yılda eyalet ortalaması piyasa değerinin her 1.000 dolarında yaklaşık 23 dolardı. Portland metropolünün üç ilçesi, Oregon'daki konut mülk değerinin yüzde 54'ünü barındırıyor. Aynı raporun ilçe tablosundaki nüfus satırı, Portland'ın ilçesi için gerçek nüfusun çok üstünde bir sayı gösteriyor ve bu neredeyse kesin olarak bir sütun kayması; o sayıyı yayımlamıyoruz.

Nasıl ödeniyor

• İlçe vergi tahsildarı her yıl 25 Ekim'e kadar ekstre gönderiyor ve bu ekstre aynı zamanda değer bildirimi.
• Toplu olarak ya da üç eşit taksitle ödeyebiliyorsunuz: 15 Kasım, 15 Şubat, 15 Mayıs.
• 15 Kasım'a kadar tamamını ödeyen yüzde 3 indirim alıyor; üçte ikisini ödeyen, ödediği tutar üzerinden yüzde 2 indirim alıyor. İdarenin cümlesi: başka hiçbir indirim yoktur.
• Faizden kaçınmak için 15 Kasım'a kadar en az üçte birini ödemek zorunlu.
• Faiz aylık yüzde 1,333, yıllık yüzde 16 ve ilgili taksitler için 16 Aralık, 16 Şubat ve 16 Mayıs'tan itibaren işliyor.
• 40 dolardan az vergi taksitle ödenemiyor. Son gün hafta sonuna ya da resmî tatile düşerse bir sonraki iş günü geçerli.
• Hem taşınmaz hem taşınır mülk üzerindeki vergiler 1 Temmuz'da ipotek haline geliyor.
• Cari yıl indirimi alabilmek için geçmiş borçlar, ceza ve faizin tamamının önce ödenmiş olması şart.
• Bir vergi bölgesinin sınırı (örneğin şehir sınırı) mülkünüzün içinden geçiyorsa iki ya da daha fazla ekstre alabilirsiniz.
• 1 Temmuz'dan sonraki mülkiyet değişiklikleri sonbahardaki ekstrede görünmeyebiliyor. 1 Temmuz'dan sonra satın aldıysanız ve 1 Kasım'a kadar ekstre gelmemişse vergi tahsildarını arayın: ekstre gelmese de son günde borç sizde.
• İtirazlar vergi tutarına değil değere dayanmak zorunda ve ilçe mülk değeri itiraz kuruluna yapılıyor.
• Gelir idaresi yardım hattı: 503-378-4988 ya da 800-356-4222, [email protected].

Muafiyet ve erteleme: çalışma çağındaki alıcı için açık cevap

Bunu yumuşatmadan yazıyoruz: Oregon'da eyalet çapında genel bir oturan sahip muafiyeti yok ve yalnızca yaşa veya gelire dayanan bir muafiyet de yok. Elde olan iki program var ve ikisi de dar:

• Engelli ve yaşlı ev sahipleri için erteleme. Bu bir muafiyet değil: eyalet, ilçe emlak verginizi her yıl 15 Kasım'da sizin yerinize ödüyor ve mülke ipotek koyuyor; para sonradan geri ödeniyor. 15 Nisan 2026 itibarıyla uygunluk: 62 yaş ve üstü, ya da engelli olup federal sosyal güvenlik engellilik ödeneği alan veya almaya hak kazanan; 2025 hane geliri en çok 70.000 dolar; net varlık 500.000 doların altında. Hane geliri, evde oturan başvuranların ve eşlerinin vergiye tabi ve tabi olmayan bütün gelirlerini sayıyor; işletme, kira ve tarım geliri dahil. Başvuru penceresi 1 Ocak ile 15 Nisan; 16 Nisan ile 1 Aralık arası gecikmeli başvuru ücretli. Yıllık ekstreler 15 Aralık'ta gönderiliyor ve onaydan sonra her iki yılda bir yeniden belgeleme isteniyor. Gelir sınırı her yıl değişiyor: 70.000 dolar 2026 rakamı, 2025 için 60.000 ve 2024 için 58.000 dolardı, bu yüzden kendi yılınızın yayınını yeniden indirin.
• Engelli eski asker ya da sağ kalan eş muafiyeti. Ev sahipliği değerlenmiş değerinin 27.092 ya da 32.512 dolarlık kısmını muaf tutuyor ve bu tutarlar her yıl yüzde 3 artıyor; yüzde 40 ve üzeri engellilik belgesi gerekiyor, kendiliğinden işlemiyor ve mülkler arasında taşınmıyor. Talep, vergi yılından önceki 1 Nisan'a kadar ilçe değerleme memuruna veriliyor. Burada bir çelişki var: eyaletin eski askerler idaresinin vergi sayfası bu programı, gelir idaresinin güncel yayınlarıyla örtüşmeyen terimlerle anlatıyor. Biz gelir idaresinin yayınlarına dayanıyoruz ve eski asker olan okura, başvurmadan önce ilçe değerleme memurundan teyit almasını söylüyoruz. Bir ev sahibi hem eski asker muafiyetini hem ertelenmiş vergiyi aynı anda taşıyabiliyor.

Yani çalışma çağında, ilk evini Portland'da alan bir göçmen için muafiyet ya da oturan sahip indirimi yok. Elde kalan tek genel tasarruf, yılın tamamını 15 Kasım'a kadar ödeyip yüzde 3 indirim almak. Nakit akışınız izin veriyorsa bu, Oregon'da emlak vergisinde yapabileceğiniz en somut tasarruf.

Ve satış vergisi yok, ama gelir vergisi dört katmanlı

Oregon'da genel bir perakende satış vergisi yok; bunun karşılığı gelir tarafında ödeniyor ve Portland'da bir bordro üzerinde dört ayrı katman birikiyor: eyalet gelir vergisi, bölgesel yönetimin destekli konut vergisi, ilçenin okul öncesi vergisi ve şehrin sanat eğitimi vergisi. Yerel katmanlarda stopaj belirli bir maaş eşiğinin altında isteğe bağlı, yani kimsenin kesmediği bir vergi borcu birikebiliyor. Oranları, eşikleri ve bu stopaj tuzağını vergi bölümünde ayrı ayrı yazıyoruz; ev alırken bütçe kurarken emlak vergisini oradaki rakamlarla birlikte hesaplayın.

İstenen belgeler, bölgenin kendi listesinden

İki kayıt yolu

• Online: bölgenin veli portalında hesap açıp doğru öğretim yılı için yeni öğrenci kaydını seçiyor ve belgeleri yüklüyorsunuz. Kayıt okulda tamamlanıyor; okulun idari asistanı sizi takip ediyor. Online kayıt öğrenciyi ev adresine atanmış okula kaydettiği için, önce bölgenin okul bulma aracından hangi okula bağlı olduğunuzu doğrulayın.
• Kâğıt: paketi okulun idari asistanına teslim ediyorsunuz. Paketin içinde kayıt formu, Medicaid erişim onayı ve teknoloji sözleşmesi var. Bölgenin ifadesi: Medicaid erişim onayı, imzalanıp geri verilmesi gereken zorunlu bir formdur.

O form hakkında dürüst olmak gerekiyor. Zorunlu diye tanımlanmış, ama formun tam olarak neyi yetkilendirdiğini, onayın kayda zarar vermeden reddedilip reddedilemeyeceğini ve verinin nasıl kullanıldığını doğrulayamadık. 1 Ekim 2026'daki federal Medicaid değişiklikleri düşünüldüğünde bu, imzalamadan önce bölgeye sorulmaya değer bir soru. Okulun idari asistanına ya da Kayıt ve Nakil Merkezine sorun ve cevabı yazılı isteyin.

Kayıt ofisi ve bölgenin gerçekten personel ayırdığı diller

• Kayıt ve Nakil Merkezi, 501 N. Dixon St, Suite 140, Portland, OR 97227; [email protected].
• Bölgenin kayıt hattına personel ayırdığı altı dil şunlar: İngilizce, İspanyolca, Vietnamca, Çince, Rusça ve Somalice. Türkçe bu listede yok. Çince'nin ayrı bir numarası var (503-916-3585), diğer beşi 503-916-3205 numarasını paylaşıyor.
• Bölge ayrıca İspanyolca, Vietnamca ve Somalice tam çevrilmiş kayıt sayfaları yayımlıyor.
• Bölgede İngilizce dil gelişimi, çift dilli daldırma ve dil erişim hizmetleri birimleri var. Bu birimlerin sayfalarını okuyamadık, bu yüzden yeni gelen bir öğrencinin sınıfta nasıl değerlendirildiğini ve ne tür destek gördüğünü burada anlatmıyoruz; kayıt sırasında sorun.
• Sabit bir adresi olmayan ya da konutu belirsiz olan aileler 503-916-5770 numarasını arıyor. Bu, henüz kira sözleşmesi imzalamamış yeni gelen bir aile için doğru kapı; adres belgesi yok diye kaydı geciktirmeyin.

Bir karşılaştırma da verelim, çünkü iki liste aynı şehirden geliyor ve karıştırılabiliyor: şehrin 311 hattı çeviri teklifini dokuz dilde basıyor, okul bölgesi ise altı dile personel ayırıyor. İkisi aynı liste değil ve hiçbirinde Türkçe yok.

Aşılar: eyalet kuralı ve tarihli son gün

• 2 aylıktan 12. sınıfa kadar istenen aşılar: DTaP, Tdap, çocuk felci, suçiçeği, kızamık kızamıkçık kabakulak, hepatit B, hepatit A ve HIB. Doz sayıları yaşa ve sınıfa göre değişiyor.
• Eyaletin cümlesi: okul aşı şartları 2026-2027 öğretim yılı için değişmedi. Sonraki yıl için yeniden kontrol edin.
• 1 Ocak 1957 ve sonrasında doğmuş tam zamanlı üniversite öğrencileri kızamık aşısı göstermek zorunda.
• Tıbbi olmayan muafiyet yolu: veli, eyaletin aşı eğitim modülünü izliyor (muaf tutulan aşı sayısına göre yaklaşık 15 ile 60 dakika arası) ve sonunda aşı eğitim belgesini yazdırıyor; alternatif olarak bir sağlık hizmeti sunucusuyla görüşüp belgenin imzalı bir kopyasını alıyor. Sonra aşı durum belgesinin muafiyet bölümünü doldurup ikisini birlikte okula veriyor. Eğitim belgesi, okula verildiği tarihte son 12 ay içinde tarihli olmak zorunda; dosyaya girdikten sonra muafiyet süresiz ve yeni okula taşınıyor.
• "Dışlama günü", otomatik bir çıkarma tarihi değil belge son günü: okullar, dışlama emri gönderilmiş öğrencileri, belgeler o güne kadar gelmediyse okuldan uzaklaştırmak zorunda. 2027 için dışlama günü 24 Şubat 2027 ve dışlama emirleri yerel sağlık idareleri tarafından velilere 3 Şubat 2027'de postalanıyor. Bu tarih Şubat'ın üçüncü çarşambasından dördüncü çarşambasına taşındı; biz tarihi eyaletin yayımladığı takvimden alıyoruz, kabul edilen kural metnini bulamadık.
• Okullar aşılama ve muafiyet oranlarını yılda iki kez yayımlamak zorunda: okulun başlamasından 30 gün sonra ve dışlama gününden 30 gün sonra.
• Eyalet, "dışlama günü" teriminin adını değiştirme önerisini askıya aldı, yani terim ileride değişebilir.

Yıl ortasında gelen aile için pratik uyarı: Oregon yalnızca kayıt istemiyor, üç hafta önceden emir gönderilen tarihli bir son gün uyguluyor. Türk aşı karnesiyle gelen bir çocuğu Şubat'ta değil, geldiğiniz ilk haftalarda bir sağlık hizmeti sunucusuna götürüp kayıtları eyaletin aşı durum belgesine işletin.

Eyaletin Medicaid programı ve statüden bağımsız kapı

Oregon'un Medicaid programının adı Oregon Health Plan, tam kapsamlı paketin adı ise OHP Plus. Statüden bağımsız kapının adı Healthier Oregon; eskiden "Cover All People" deniyordu ve 2021 oturumunda kabul edilen HB 3352 ile kuruldu.

• Program tam OHP paketini veriyor, sınırlı bir paketi değil. Bu yüzden onu bir indirim programıyla, kayan ücretli bir klinikle ya da bir ilçe programıyla karıştırmayın: verilen şey Medicaid paketinin kendisi.
• Her yaş hak kazanabiliyor. Oregon'da oturmak ve gelir ile diğer ölçütleri karşılamak gerekiyor.
• 1 Temmuz 2023'te yürürlüğe girdi. O tarihten önce uygun bir statüsü olmayan kişi yalnızca acil Medicaid alabiliyordu; 26 ile 54 yaş arasındaki yetişkinler tam kapsama kendiliğinden aktarıldı.
• Programın ayrı bir gelir eşiği ve ayrı bir kayıt dönemi yok: olağan OHP gelir kurallarına tabi, ve OHP'nin yıllık bir kayıt penceresi yok, yani yılın her günü başvurulabiliyor.
• Eyaletin söylediği tek sert dışlama şu: tam OHP kapsamına hak kazanan bir kişi pazar yeri mali desteğine artık hak kazanmıyor ve yeni kapsamını pazar yerine bildirmek zorunda. Bu bir programlar arası geçiş kuralı; onu başka bir şeyle karıştırmayın.
• Programın dışlanan hizmetler listesi yayımlanmıyor. Kurum "tam OHP paketi" diyor ve genel kapsam sayfasına yönlendiriyor. Yani sınırlar olağan OHP kapsam sınırları, artı pazar yeri desteğinin kaybı; başka bir dışlama listesi uydurmuyoruz.
• Başvuru: eyaletin online başvuru sistemi ONE.Oregon.gov, onaylı bir toplum ortağı, bir eyalet insan hizmetleri ofisi, ya da 1-800-699-9075 (TTY 711), hafta içi 07.00 ile 18.00 arası Pasifik saati. Genel sorular için 1-800-273-0557. Hastaneler geçici uygunluk yoluyla hemen OHP açabiliyor; acile gittiğinizde bunu sorun.

Gelir rakamları hakkında bir not. Eyaletin birleşik yoksulluk sınırı tablosu, araştırma sırasında hiçbir yoldan açılmayan bir sunucuda duruyor. Bu yüzden bu sayfada OHP Plus için bir gelir tablosu yayımlamıyoruz. Okuyabildiğimiz tek rakam dizisi, aşağıda anlatılan dördüncü kapıya, yani OHP Bridge programına ait. Kendi hanenizin durumunu eyaletin uygunluk kontrol aracından ya da 1-800-273-0557 numarasından teyit edin.

Dördüncü kapı: OHP Bridge, ve bu kapı statü istiyor

Oregon'da bir kapı daha var ve Healthier Oregon'dan kesinlikle ayrı tutulması gerekiyor, çünkü tek statü isteyen kapı bu.

• 65 yaşına kadar yetişkinler için, geliri yoksulluk sınırının yüzde 133 ile 200'ü arasında olan, uygun fiyatlı sigortaya erişimi olmayan ve uygun vatandaşlık veya göçmenlik statüsü bulunan kişiler.
• Tıbbi, diş ve davranışsal sağlık hizmetlerini kapsıyor, üye katkı payı yok, kapsam OHP Plus ile aynı, üstüne tıbbi randevulara ulaşım gibi ekler var.
• Kapsamadıkları: uzun süreli hizmetler ve destekler, ve konut ile beslenme yardımları. Bu dışlamayı Healthier Oregon'a taşımayın, o ayrı bir program.
• Gelir bandı, eyaletin sayfasında yazdığı haliyle: tek kişilik hane 21.228 ile 31.920 dolar, iki kişi 28.788 ile 43.280 dolar, üç kişi 36.336 ile 54.640 dolar, dört kişi 43.896 ile 66.000 dolar yıllık. Sayfa bu sınırların Şubat 2027'ye kadar geçerli olduğunu söylüyor.

Yani statüsü olmayan bir okur Bridge'e değil Healthier Oregon'a gidiyor.

1 Ekim 2026: federal Medicaid değişikliği ve Oregon'un cevabı

Federal kanun (Public Law 119-21, 71109. bölüm) artık eyalete tam Medicaid ödemesini yalnızca kapalı bir liste için yapıyor: ABD vatandaşları ve uyrukları, yeşil kart sahipleri, Kübalı ve Haitili girişliler, ve COFA anlaşmasıyla burada yaşayanlar. Liste kapalı ve mülteciler, sığınma hakkı alanlar ve şartlı giriş izni alanlar listede yok. Ayakta kalan iki şey: herkes için acil Medicaid, ve eyaletin tercihine bırakılmış olan, yasal ikamet eden hamileler ile 21 yaş altı için kapsam. Kritik nokta şu: kanun kişinin kapsamını değil, eyalete yapılan federal ödemeyi kesiyor. "Hiçbir şey kalmadı" cümlesi doğru değil.

Ve Oregon'un cevabı diğer eyaletlerin cevabından farklı, çünkü eyaletin statüden bağımsız kendi programı ayrıca duruyor. Eyaletin kendi sözleriyle:

• "Federal yönetim, 2026 sonu ve 2027'de birçok vatandaş olmayan kişi için OHP'de bazı değişiklikler yapılmasını gerektirecek." Kurum bu sayfada belirli bir kesim tarihi basmıyor.
• Kurumun çerçevesi: "bu, insanların OHP'yi kaybedeceği anlamına gelmiyor."
• Etkilenenler olarak saydığı gruplar: mülteciler, sığınma hakkı alanlar, aile içi şiddet ve insan ticareti mağdurları, bazı insani şartlı giriş izinliler, Amerasyalı Vietnamlılar, ve daimi ikamet statüsü olmayan belirli Kanada doğumlu yerli halk üyeleri.
• Ekim 2026: aralarında mülteci ya da sığınma statüsündeki yetişkinlerin de bulunduğu yaklaşık 7.000 OHP üyesi, aynı kapsamla Healthier Oregon'a aktarıldı. Çocuklar ve OHP Bridge'e hak kazanan yetişkinler etkilenmiyor.
• Ocak 2027: aralarında mülteci ve sığınma statüsünde olanların da bulunduğu Healthier Oregon üyeleri "OHP Open Card" düzenine geçiyor. Bu düzen koordineli bakım kuruluşları üzerinden yürümüyor, yani kapsam aynı kalıyor ama hizmet sağlayıcı ağı değişebiliyor. Doktorunuzu kaybetmemek için ağın içinde olup olmadığını Ocak öncesinde sorun.

Oregon ayrıca, yasal olarak ikamet eden 19 yaşına kadar çocuklar için federal tercihi Medicaid içinde kullanıyor; federal tabloda eyaletin çocuk sigortası programı sütunu boş ve hamileler sayılmıyor. Yani tercih dar, pratik koruma asıl olarak Healthier Oregon'dan geliyor. Son bir not: kurumun bu sayfası Healthier Oregon'un eyalet parasıyla finanse edildiğini söylemiyor, biz de bunu iddia etmiyoruz.

2027: çalışma ya da faaliyet kuralları ve altı aylık yenilemeler

Bu yeni ve hızla eskiyecek bir başlık, o yüzden tarihleriyle yazıyoruz. Eyaletin cümlesi: 2027'den itibaren 19-64 yaş arası bazı yetişkinler, OHP başvurusu yaparken ya da yenilerken çalışma veya faaliyet kurallarını karşılamak zorunda olacak.

• Kimler: hamile olmayan, Medicare ya da SSI almayan, ve engellilik veya belirli diğer gerekçelerle OHP'ye hak kazanmayan 19-64 yaş arası yetişkinler.
• Nasıl karşılanıyor: hane geliri olarak ayda 580 doların üzerinde kazanmak, ya da en az yarı zamanlı olarak okula kayıtlı olmak, ya da ayda en az 80 saat çalışma, gönüllülük, bakım verme, okul veya eğitim tamamlamak. Muafiyetler de var.
• Etkilenen üyelere bildirimler Eylül 2026'da gönderildi. Posta kutunuzu kontrol edin.
• Karşılanmazsa OHP sona erebiliyor, ama kişi her zaman yeniden başvurabiliyor.
• 2027 sonundan itibaren, Medicare'i olmayan ve engellilik üzerinden OHP almayan 19-64 yaş arası yetişkinler için yenileme altı aylık oluyor; diğer herkes yıllık yeniliyor.

Pazar yeri: Oregon 1 Kasım 2026'da federal siteden ayrılıyor

Bu paragraf Oregon'da diğer eyaletlerden farklı yazılmak zorunda, çünkü kapı değişiyor. Federal sitenin kendi ifadesi: Oregon sakinleri 2027 kapsamına kaydolmak için 1 Kasım'dan itibaren ExploreHealthOR.gov adresini kullanacak. 2026 kapsamı için federal site kullanılmaya devam ediyor. Pazar yerinin marka adı Explore Health, kurumun adı ise Oregon Sağlık Sigortası Pazar Yeri.

• 2027 kapsamı için açık kayıt dönemi: 1 Kasım 2026 ile 15 Ocak 2027. Bu tarihleri doğrudan eyaletin kendi sitesinden okuyamadık, eyaletin finansal düzenleme biriminin sayfasından arama dizini üzerinden aldık; bu yüzden tarihleri kesin değil kuvvetle muhtemel olarak taşıyoruz ve 1 Kasım'dan sonra yeniden kontrol edilmesini söylüyoruz.
• Federal sitede kayıtlı olanlar açık kayıt öncesinde yenileme bilgisi alıyor ve sonra eyaletin yeni pazar yerine giriş yapıyor.
• 2026'da satılan bazı Oregon bireysel planları 2027'de olmayacak; pazar yeri, etkilenen kayıtlıları otomatik yenileme için başka bir sigortacının planıyla eşleştirdi. Yani Kasım'da planınızı kontrol etmeden otomatik yenilemeye güvenmeyin.
• 1 Ocak 2027'den itibaren pazar yeri prim vergi kredisi yalnızca üç statüye kalıyor: yeşil kart sahibi, Kübalı veya Haitili girişli, COFA göçmeni. O tarihe kadar sığınma hakkı alanlar, mülteciler, şartlı giriş izinliler, çalışma izni sahipleri, geçici korumalı statü sahipleri ve diğer birçok statü hem plan alabiliyor hem indirim alabiliyor. 2027'den sonra aynı statüler plan satın almaya devam ediyor ama indirimsiz. DACA sahipleri pazar yeri kapsamına hiç giremiyor.
• Eyaletin yeni pazar yerinin bu 2027 kategorilerini aynı sözlerle tekrar edip etmediğini kontrol edemedik, çünkü site araştırma sırasında açılmadı. Kasım'da kendiniz okuyun.

Acil durum ve hastane faturası

Acil bir durumda 911'i arayın ya da acile gidin: federal kural gereği acil servisi olan hastaneler, ödeme gücünden ve göçmenlik durumundan bağımsız olarak muayene ve stabilizasyon yapmak zorunda. Oregon bunun üzerine kendi kanuni ve otomatik katmanını koyuyor ve sigortasız bir okur için pratikte en önemli kısım bu.

Eyaletin hasta bilgilendirme belgesinden alıntılarla:

• "Hastane mali yardımı, hastanenin bir hastane faturasının tamamından ya da bir kısmından feragat etmesi anlamına gelir."
• "Oregon'da eyalet kanunları, kâr amacı gütmeyen hastanelerin Oregon sakinlerine hane büyüklüğü ve gelire göre asgari düzeyde mali yardım sağlamasını gerektirir."
• "Mali yardımı hastaneler öder, eyalet ya da federal yönetim değil. Bir hastanenin sağlayabileceği mali yardım tutarında sınır ya da tavan yoktur."
• "Geliriniz federal yoksulluk sınırının yüzde 400'üne kadarsa, bir miktar mali yardıma hak kazanırsınız."
• "Bir hasta, sigortası olsun ya da olmasın ve sigortanın kaynağından bağımsız olarak mali yardıma hak kazanabilir."

Bu tablonun yüzdeleri kanundan geliyor; belgedeki dolar karşılıkları 2024 rakamları ve bugün eskimiş durumda, o yüzden burada dolar eşiği yazmıyoruz. Dolar sınırları her yıl federal yoksulluk kılavuzuyla birlikte değişiyor.

1 Temmuz 2024'ten beri yürürlükte olan otomatik ön tarama bu bölümün en pratik kısmı:

• Hastaneler, belirli hastaları mali yardıma hak kazanıp kazanmadıklarını görmek üzere ön taramadan geçirmek ve hak kazandıkları yardımı hasta ilk faturasını almadan önce sağlamak zorunda.
• Ön taramaya girenler: sigortasızlar, bir eyalet tıbbi yardım programına (Medicaid, Oregon Health Plan, Bridge planı) kayıtlı olanlar, ve sigortadan sonra hastaneye 500 dolar ya da daha fazla borcu olanlar.
• Belgenin kendi cümlesi: "Hastanenin sizi ön taramadan geçirmesi için hastaneye hiçbir bilgi vermeniz gerekmez."
• Hasta ön taramadan çıkmayı seçemiyor, ama sonradan verilen yardımı reddedebiliyor.
• Ön tarama tam yardım vermezse, hastane başvurunun nasıl yapılacağını ve hangi gelir belgelerinin gerektiğini anlatmak zorunda.
• 1 Ocak 2025'ten beri bir mali yardım başvurusu hakkındaki karara itiraz edilebiliyor; ön tarama sonucunun kendisi itiraza açık değil.

Ve belgenin göçmenlik durumu hakkında hiçbir şey söylemediğini açıkça yazıyoruz. Oregon'un hastane indirim düzeni ikamet, hane büyüklüğü ve gelir etrafında yazılmış; eyaletin hasta bilgilendirme belgesi statü konusunu hiç açmıyor. Bu bir sessizlik, bir güvence değil. Tek tek hastanelerin politikası daha cömert olabiliyor; kendi hastanenize sorun.

Son olarak bir ayrımı bir daha yazıyoruz, çünkü karıştırılması pahalıya geliyor: hastane mali yardımı bir fatura indirimidir, sigorta değildir ve bir klinik değildir. Sizi gelecek faturalardan korumuyor, elinizdeki faturayı azaltıyor.

Kurumun kendi cümleleri

Portland'ın bulunduğu ilçenin işlettiği toplum sağlık merkezi, bölgenin güvenlik ağı sağlayıcısı. Ödeme sayfasından alıntılar:

• "Bakım için kayan bir cetvele göre ücret alıyoruz. Bu, ücretlerinizin ödeyebileceğiniz tutara göre belirlendiği anlamına gelir."
• "Sağlık sigortanız yoksa ya da ödeyemiyorsanız, ihtiyacınız olan bakımı her zaman sağlayacağız."
• "Ödeme gücünüz olmadığı için asla geri çevrilmeyeceksiniz."

Ve o sayfanın söylemedikleri: göçmenlik durumundan söz etmiyor, Sosyal Güvenlik numarasından söz etmiyor, bir asgari ücret tutarı yazmıyor, ve kayan ücret indirimi için hangi belgelerin istendiğini saymıyor. Bunu bir sessizlik olarak aktarıyoruz. İlçenin statü konusunda bulabildiğimiz tek açıklaması 2019 tarihli bir basın açıklaması ve yedi yıl öncesine ait; onu güncel politika gibi yayımlamıyoruz. Kayan ücret indirimine başvurmadan önce hangi belgelerin istendiğini telefonda sorun.

Telefon: ana hat 503-988-5558; kayan ücret ve ödeme hattı 503-988-5270. Aynı ana numara bütün noktalar için geçerli, ve klinikler kapandıktan sonraki yardım için de aynı numara kullanılıyor. Acil durumda 911.

Noktalar

Aşağıdaki adresler ilçenin kendi konum sayfasından alındı; federal bir arama veri tabanından değil.

Aynı sayfada okul içi klinikler de listeleniyor ve hepsi aynı ana numaradan randevu veriyor: Cleveland, David Douglas, Centennial, Franklin, Jefferson, McDaniel, Parkrose, Reynolds ve Roosevelt liselerinde birer klinik var. Çocuğunuz bu liselerden birindeyse bakımın en yakın kapısı okulun içinde olabilir; okul idaresine sorun.

İlçe ayrıca bir gezici klinik işletiyor ve takvimi haftalık değişiyor. Bu yüzden burada tarih yazmıyoruz; takvimi doğrudan ilçenin sayfasından açın.

Hangi kapı hangi iş için

Bir idari cümleyi de ekliyoruz, çünkü klinik kapısında işinize yarıyor: eyalet adalet bakanlığının kendi sayfası, Oregon eyalet ve yerel kurumlarının doğum yeri, göçmenlik durumu ya da vatandaşlık durumu hakkında bilgi isteyemeyeceğini söylüyor; eyalet istisnaları sayfada saymıyor. Bu yüzden hiçbir yerde "numara istenmez" diye düz bir cümle yazmıyoruz: yazdığımız şey, yayımlanmış sayfanın numara istemediği ve Oregon kanununun eyalet kurumlarının ne sorabileceğini sınırladığı.

Başvuru online başlatılabiliyor, ama iki tarafın imzalamak için gişeye gelmesi şart. Ücret iade edilmiyor ve ruhsat bir kez verildikten sonra süre uzatılmıyor; bu iki noktayı ilçenin sayfasından dizin üzerinden okuduk, bu yüzden kesin değil kuvvetle muhtemel olarak aktarıyoruz.

Basacağımız bir çelişki var

İlçenin güncel sayfası başvuranlar için hiçbir ikamet şartı koymuyor; yalnızca nikâhın Oregon içinde olmasını şart koşuyor. Buna karşılık ilçenin arşivlenmiş eski sayfaları altı aylık ikamet şartından söz ediyor. Hangisinin bugün uygulandığını biz belirlemiyoruz: başvurmadan önce ilçe kâtibinin evlilik ruhsatı biriminden (501 SE Hawthorne Blvd, Oda 175) teyit alın. Oregon'a yeni gelen ve altı ayı dolmamış bir çift için bu fark doğrudan "bugün evlenebilir miyim" sorusunun cevabı.

Bir de şu ilçe farkını yazalım: ruhsatı herhangi bir Oregon ilçe kâtibi verebiliyor ve nikâh eyaletin her yerinde kıyılabiliyor, ama 60 dolarlık ücret ve 5 dolarlık muafiyet bu ilçeye ait. Beaverton ve Hillsboro'da oturanlar Washington County ile, Corvallis'te oturanlar Benton County ile muhatap oluyor; oradaki ücretleri ve randevu verilip verilmediğini bu turda araştırmadık, kendi ilçenize sorun.

Nereye, nasıl

Kayıtlar eyalet sağlık idaresinin sağlık istatistikleri merkezinde tutuluyor. Sipariş hattı 888-896-4988, genel bilgi 971-673-1190, faks 971-673-1201, işitme engelliler 711. İnternet ve telefon siparişleri bir dış hizmet sağlayıcısı üzerinden işliyor. Ayrıca posta, bırakma kutusu ya da randevulu olarak şahsen da sipariş verebiliyorsunuz.

Burada bir eksiği açıkça yazıyoruz: posta ve şahsen başvuru için bir adres yayımlamıyoruz. Kurumun nüfus kayıtları sayfasındaki fotoğrafın altında bir bina adı geçiyor ama sayfa bunu ofisin adresi olarak belirtmiyor ve sayfada basılı bir posta adresi yok. Adresi teyit etmeden postaya vermeyin; sipariş hattını arayın.

Ücretler, ve aynı cetvel beş kayıt türünü kapsıyor

Aynı ücret cetveli doğum, ölüm, evlilik, hayat arkadaşlığı ve boşanma kayıtlarının hepsi için geçerli.

Oregon'a özgü bir kural daha: ölüm, evlilik ve boşanma kayıtlarında olayın tarihi bilinmiyorsa, 25 dolar beş yıllık bir aramayı karşılıyor ve her ek yıl 1 dolar (kayıt 50 yıldan eski değilse). Doğum kayıtları bu kuralın içinde değil.

Kim sipariş verebiliyor, hangi kimlik kabul ediliyor

Bu iki soruyu cevaplayamıyoruz ve uydurmuyoruz. Sipariş verme yetkisi ile kabul edilen kimlik listesi kurumun ayrı sayfalarında duruyor ve o sayfalar araştırma sırasında açılmadı. Bu yüzden bu sayfada Oregon'un yetki katmanlarını ve kimlik listesini yazmıyoruz; kurumun sayfasına bağlantı veriyoruz ve siparişten önce okumanızı söylüyoruz. Şunu da ekleyelim: nüfus kayıtları, kimlik belgesinin kesinlikle istendiği yerdir, yani buradaki sessizlik diğer bölümlerdeki sessizliğe benzemiyor. Elinizdeki belgeyle hak sahibi olup olmadığınızı siparişten önce 888-896-4988 numarasından sorun.

• Götüreceğiniz belgeler: güncel göçmenlik belgeniz (green card, I-94 ya da EAD) ve geçerli pasaport, varsa doğum belgesi. Fotokopi ve noter onaylı kopya kabul edilmiyor. SSA, DHS kayıtları otursun diye ülkeye girişten sonra birkaç gün beklemenizi öneriyor.
• F-1 ve J-1: SSN ancak çalışma hakkı doğunca (kampüs içi iş, CPT, OPT) alınıyor. Sadece okula kayıt için verilmiyor.
• Hangi ofis: Oregon ofislerinin adreslerini bu turda resmî kaynaktan doğrulayamadık ve eski bir arşiv kaydından adres yayımlamıyoruz. Size hangi ofisin baktığını SSA ofis bulucuya posta kodunuzu yazarak öğrenebilirsiniz. Elinizde bir randevu belgesi varsa esas olan o belgedeki adres.
• Genel hat: 1-800-772-1213. Kayıp kart ücretsiz ve çoğu durumda online başlatılıyor.
• Evlilikten sonra soyadı değiştiyse: SSA kaydınızı bir SSA ofisinde ücretsiz güncelletin.

SSN'im yoksa Oregon'da neler yapabilirim?

Burada dikkatli bir dil kullanmak gerekiyor. Oregon'un bazı resmî sayfaları SSN istemiyor; bu, kurumun "SSN gerekmez" dediği anlamına gelmiyor, sayfanın bu konuda sessiz olduğu anlamına geliyor. Aşağıdaki satırlar o sessizliği olduğu gibi aktarıyor.

• Ehliyet: eyaletin 2026-2027 sürücü el kitabı, sürüş ayrıcalığı için gereken belgeleri sayarken SSN'i isterken hemen yanına şu seçeneği koyuyor: numaranız yoksa olmadığını elektronik olarak beyan ediyorsunuz. Aynı listede yasal statü, göçmenlik statüsü ya da yasal bulunuş diye bir kalem geçmiyor. Ayrıntısını ve sınırını ehliyet bölümünde anlattık: REAL ID ve ticari ehliyet için yasal statü belgesi şart.
• Sağlık kapsamı: eyalet sağlık idaresinin Healthier Oregon sayfası başvuru için bir SSN şartı saymıyor. Başvuru ONE.Oregon.gov üzerinden, sertifikalı bir toplum ortağıyla, bir ODHS ofisinde ya da 1-800-699-9075 numarasından yapılıyor. Kapsamın kendisini sağlık bölümünde anlattık.
• Evlilik ruhsatı: Multnomah County'nin evlilik ruhsatı sayfası SSN'den hiç söz etmiyor. Yine sessizlik; ilçe katipliğine sormadan "istenmiyor" diye planlamayın. Evlilik bölümüne bakın.
• Vergi: SSN alamayan ama beyanname vermesi gereken kişi ITIN kullanıyor (aşağıdaki vergi bölümü).

Oregon tarafında buna bir de şu ekleniyor: eyalet Başsavcılığının kendi rehber sayfasına göre Oregon eyalet ve yerel kurumları doğum ülkesi, göçmenlik statüsü ve vatandaşlık statüsü sormuyor, kurumun kendi deyimiyle istisnalar saklı kalmak üzere. Başsavcılık o istisnaları listelemiyor, biz de uydurmuyoruz. Bu kuralı ve sınırlarını eyalet yasası bölümünde açtık.

Katman 1: eyalet gelir vergisi

Oregon'un oran basamakları %4,75, %6,75, %8,75 ve %9,9. Aşağıdaki sınırlar eyaletin kendi 2026 stopaj formülleri yayınından (150-206-436) alındı.

• Standart indirim aynı formülde tek kişi için 2.910 dolar, evli birlikte beyanda 5.820 dolar; her muafiyet için 263 dolarlık kişisel muafiyet kredisi var.
• Federal vergi indirimi kayboluyor: kesilen federal vergi için tanınan indirim 8.750 dolarla sınırlı ve tek kişide 125.000 ile 145.000 dolar arası, evli birlikte beyanda 250.000 ile 290.000 dolar arası sıfıra kadar eriyor. Yani üst basamağa yaklaşırken efektif oran yalnızca %9,9 yüzünden değil bu erime yüzünden de yükseliyor.
• Basamaklar enflasyona göre güncelleniyor, yani bu sayılar 2026 vergi yılının sayıları.
• Dürüst bir kaynak notu: yukarıdaki sınırlar stopaj formülünün sınırları. Beyanname tablosu (OR-40) ile paralel gidiyor ama birebir aynı değil ve araştırma tarihinde eyalet gelir idaresinin sayfası hâlâ 2025 tablolarını veriyordu. Beyannamenizi doldururken gelir idaresinin kişisel gelir vergisi sayfasından o yılın OR-40 tablosunu teyit edin.

Katman 2: bölgesel konut hizmetleri vergisi

• Oran %1 ve yalnızca eşiğin üstündeki gelire uygulanıyor. 2026 eşikleri tek kişi 128.000 dolar, birlikte beyan 205.000 dolar (2021-2025 arası 125.000 ve 200.000 dolardı).
• 2027'de eşik yükseliyor: 132.000 ve 211.000 dolar.
• Kimi kapsıyor: bu vergi bir şehir vergisi değil, seçimle gelen bölgesel yönetimin vergisi ve Multnomah, Washington ile Clackamas ilçelerinin bölge sınırı içindeki kısımlarını kapsıyor. Yani Portland'da oturmuyor olabilirsiniz ama vergi size yine dokunabilir; sınır ilçe sınırı değil.
• Bordroda METRO satırı olarak görünüyor.

Katman 3: Multnomah County okul öncesi vergisi

• %1,5, tek kişide 125.000 doları, birlikte beyanda 200.000 doları aşan ilçe vergilendirilebilir gelirine. Üstüne bir %1,5 daha, tek kişide 250.000 doları, birlikte beyanda 400.000 doları aşan kısma.
• 2028'de oran 0,8 puan artıyor. Bugünden bilinmesi gereken bir tarih.
• Bordroda MULT satırı olarak görünüyor. Yalnızca Multnomah County sakinini ve orada çalışanı ilgilendiriyor; Beaverton ya da Hillsboro'da oturan bu katmanla karşılaşmıyor.

Katman 4: Portland sanat vergisi

• Sabit tutar: 50 dolar; evli ve birlikte beyan edenler için 100 dolar. Kişi başı değil, beyan durumuna göre alınıyor.
• Kim ödüyor: 18 yaşında ya da üstünde olan, yıl içinde Portland'da 30 günden fazla yaşamış, Oregon beyannamesi vermek zorunda olan ve eşiği aşan kişi. 2026 eşikleri 20.000 dolar Oregon vergilendirilebilir geliri (tek kişi ya da evli ayrı beyan), 40.000 dolar (birlikte beyan, hane reisi, hayatta kalan eş).
• Kimse kesmiyor. Federal beyannamenizle birlikte, genelde 15 Nisan'da ödeniyor; 2026 vergi yılı için 15 Nisan 2027. Oregon uzatması beyan süresini uzatıyor, ödeme süresini uzatmıyor.
• Ceza küçük ama birikiyor: vadesinden sonra ödenirse 15 dolar, altı ay sonra hâlâ ödenmemişse 20 dolar daha (genelde 16 Ekim).
• 2026 için değişen iki şey: tutarlar 2027 vergi yılından itibaren enflasyona göre güncellenecek; ve eski yoksulluk sınırı ile 1.000 doların altındaki gelir muafiyetleri yalnızca 2025 vergi yılına kadar geçerliydi, düşük gelirli yaşlılar ile kalıcı engeli olanlar için olan daimi beyan muafiyetleri 2026'da artık yok.

Stopaj tuzağı: somut örnek

Portland'a taşınan, tek beyan veren ve yılda 150.000 dolar kazanan bir kişiyi düşünün. Eyalet vergisi bordrodan kesiliyor, o tarafta sürpriz yok. Ama iki yerel vergi için stopaj 200.000 doların üstünde maaş alan çalışanda zorunlu, altında kalanda çalışan isterse yapılıyor. Bu kişi istemediyse bordrosundan ikisi de kesilmiyor. Vergi yine doğuyor:

• bölgesel konut vergisi, 128.000 doları aşan kısmın %1'i;
• okul öncesi vergisi, 125.000 doları aşan kısmın %1,5'i;
• artı 50 dolarlık sanat vergisi, hiç kesilmediği için tamamı.

Matrah brüt maaş değil, her verginin kendi vergilendirilebilir gelir tanımı, o yüzden kesin tutarı buradan hesaplayamazsınız. Yapılacak iş hesap değil, işverene gidip iki yerel vergi için stopaj istemek: işvereninize haber vererek bu kesintiye girip çıkabiliyorsunuz. Oranları ve eşikleri Portland gelir biriminin kişisel vergi sayfası yayımlıyor.

Satış vergisi yok, ama iki araç vergisi var

Gelir idaresinin kendi cümlesiyle Oregon'da genel satış vergisi ya da işlem vergisi bulunmuyor. Etiket fiyatı ödediğiniz fiyat; market, giyim ve restoran faturasında eklenen bir yüzde görmüyorsunuz. Buna karşılık Oregon, eyalet içinde satın alınan yeni araçlara bir araç kullanım vergisi, eyalet dışından yeni araç alan sakinlere bir araç ayrıcalık vergisi uyguluyor. Araç tarafının tamamını araç kaydı bölümünde anlattık.

ITIN nasıl alınır?

1. Form W-7'yi doldurun ve istisna yoksa federal beyannamenize ekleyin.
2. Belgeyi doğrulatın. Üç yol var: pasaportla birlikte IRS'in Austin adresine postalamak, bir Certifying Acceptance Agent'a gitmek, ya da randevuyla ITIN belge incelemesi yapan bir IRS ofisine gitmek. Son iki yolda pasaportunuzu postaya vermiyorsunuz.
3. Bekleyin. İşlem normalde yaklaşık 7 hafta, vergi sezonunda daha uzun.

• Oregon'da hangi IRS ofisleri: bu turda Oregon için ITIN belge incelemesi yapan ofislerin listesini doğrulayamadık. Ofisi ve randevuyu IRS ofis bulucudan teyit edin, randevu hattı 844-545-5640.
• Süre: üç yıl üst üste beyannamede kullanılmayan ITIN'in süresi doluyor.
• Eyalet beyannamesi: Oregon beyannamesini federal beyannamenizdeki kimlik numarasıyla veriyorsunuz. ITIN'li mükellefin hangi eyalet kredilerinden yararlanabildiğine dair ayrı bir kuralı bu turda doğrulayamadık; gelir idaresinin sayfasından ya da bir vergi danışmanından teyit edin.

1. Varsayılan iş adı mı, LLC mi: kendi yasal adınızdan farklı bir isimle çalışacaksanız varsayılan iş adı kaydı gerekiyor. Sorumluluğu ayırmak istiyorsanız LLC kuruyorsunuz. İkisi ayrı işler ve ikisi de aynı yere, eyalet sekreterliğine gidiyor.
2. Articles of Organization: şirketler birimine veriliyor, 100 dolar işlem harcı ve geri ödenmiyor. Çek keserseniz çekin üzerine yazılacak muhatap Corporation Division.
3. EIN: IRS'ten SS-4 formuyla ücretsiz alınıyor ve SSN gerektirmiyor. Çalışanı olmayan tek ortaklı LLC'ler ortağın numarasını da kullanabiliyor, ama banka ve müşteriler genelde EIN istiyor.
4. Yıllık rapor: her yıl 100 dolar. Sekreterlik raporun kendi sitesinden dakikalar içinde ve ek ücret ödemeden verilebileceğini yazıyor, adres sos.oregon.gov/renew.
5. İş ruhsatı: Oregon'da eyalet çapında genel bir iş ruhsatı değil, mesleğe ve faaliyete göre dağılmış izinler var. Yerel ruhsat ise şehre bağlı; faaliyete başlamadan önce bulunduğunuz şehrin kendi sayfasını kontrol edin.

Oregon'a özgü üç ayrıntı

• Terim: ticari isim kaydının adı varsayılan iş adı. İnternette "DBA Oregon" diye aradığınızda özel sitelerin sayfalarına düşüyorsunuz; resmî form bu adla duruyor.
• Yenileme döngüsü farklı: varsayılan iş adı iki yılda bir, diğer tüzel kişilik türleri her yıl yenileniyor. İki ayrı takvim tutmanız gerekiyor.
• Eyalet sekreterliğinin kendi dolandırıcılık uyarısı: sekreterlik, resmî yıllık rapor bildirimini taklit eden ve eyalet harcından kat kat fazlasını isteyen özel postalara karşı bir uyarı sayfası yayımlıyor ve gereken eyalet harcının "yalnızca 100 dolar" olduğunu yazıyor. İlk yılında yeni bir işletmenin boşa para kaybettiği en yaygın kalem bu. Posta kutunuza resmî görünen bir yenileme faturası gelirse, ödemeden önce sekreterliğin kendi sitesinden kontrol edin.

Harçlarda bir karışıklık ve bir boşluk

• 275 dolarlık yenileme satırını kendinize uygulamayın. Harç çizelgesinde böyle bir satır var ama yabancı tüzel kişi bölümünün altında duruyor, yani başka bir eyalette kurulup Oregon'da faaliyet gösteren şirketler için. Oregon'da kurulmuş bir LLC'nin yıllık rapor harcı 100 dolar.
• Varsayılan iş adının harcı: çizelgenin bu satırını okunur biçimde çıkaramadık ve bir sayı yazmıyoruz. Başvurudan önce sekreterliğin harç çizelgesine bakın.
• Statü şartı: bu turda eyalet sekreterliğinin hiçbir sayfasında Oregon'da LLC kurmak için yasal bulunuş şartı bulamadık. "Statü gerekmiyor" demiyoruz, bulamadığımızı söylüyoruz; ve yukarıda geçen kural burada da duruyor, eyalet kurumlarının statü sorması sınırlanmış durumda. Kendi durumunuz için avukatınıza sorun.

Public charge kuralı ne değişti?

• Tarih: kural 20 Temmuz 2026'da yayımlandı, 18 Eylül 2026'da yürürlüğe girdi ve 2022 tarihli public charge düzenlemelerini kaldırdı. Metni ve kurumun kendi özetini Federal Register kaydında okuyabilirsiniz.
• Yön: kural hangi yardımın sayılacağını daraltmıyor; memurun takdirini genişletiyor. Değerlendirme olgulara bağlı ve her dosyada ayrı.
• Oregon tarafı: eyaletin sağlık idaresi federal değişiklikleri anlatan bir sayfa yayımlıyor ama o sayfa program geçişlerini anlatıyor, public charge'ı anlatmıyor. Eyaletin public charge konusunda bir rehberi olduğunu doğrulayamadık.
• Kim kuralın dışında: mülteci ve sığınma statüsü, U ve T vizesi, VAWA, SIJ ve vatandaşlık başvuruları gibi kategoriler genel olarak bu değerlendirmenin dışında tutuluyor. Kendi kategorinizin durumunu kendi dosyanız üzerinden kontrol ettirin.

1 Ekim 2026: federal Medicaid ödemesi daraldı

Federal kanun artık eyalete tam Medicaid ödemesini yalnızca dört grup için yapıyor: ABD vatandaşları ve uyrukları, green card sahipleri, Kübalı ve Haitili girişliler, bir de COFA anlaşmasıyla burada yaşayanlar. Liste kapalı: mülteciler, sığınma hakkı alanlar ve şartlı giriş izniyle gelenler listede yok. Ayakta kalan iki şey var: herkes için acil Medicaid, ve eyaletin tercihine bırakılmış olan, yasal olarak ikamet eden hamileler ile 21 yaş altı için kapsam. Kanun kişinin kapsamını değil eyalete yapılan federal ödemeyi kesiyor. Metin, Kamu Kanunu 119-21, 71109. bölüm.

Oregon'un kendi cevabı: kapsam kesilmiyor, program değişiyor

Oregon bu turda serideki eyaletlerden ayrışıyor, çünkü cevabını kendi yayımladı. Eyalet sağlık idaresinin federal değişiklikler sayfası grup grup ne olacağını yazıyor ve kendi çerçevesiyle "bu, insanların kapsamı kaybedeceği anlamına gelmiyor" diyor.

• Healthier Oregon nedir: idarenin kendi cümlesiyle 1 Temmuz 2023'ten beri "göçmenlik ve vatandaşlık statüsü, birinin OHP'ye hak kazanıp kazanmadığını artık etkilemiyor" ve program tam OHP paketini veriyor, indirimli bir plan ya da kayan ücret cetveli değil. Her yaş kapsamda. Green card sahipleri için beş yıllık bekleme süresi uygulanmıyor. Ayrıntısı sağlık bölümünde.
• Bir şeyi iddia etmiyoruz: idare bu sayfada Healthier Oregon'un eyalet parasıyla ödendiğini yazmıyor, biz de yazmıyoruz.
• Eyaletin federal tercihi dar: federal tabloya göre Oregon, yasal olarak ikamet eden 19 yaş altı çocuklar için tercihi kullanıyor; tabloda hamileler sayılmıyor ve CHIP sütunu boş. Yani çocuk tarafında bir federal dayanak var, hamilelik tarafında yok. Pratik koruma tercihden değil Healthier Oregon'dan geliyor.
• Köprü programını karıştırmayın: OHP Bridge adı verilen dördüncü kapı, 133-200% yoksulluk sınırı aralığındaki ve karşılanabilir sigortası olmayan yetişkinler için ve uygun vatandaşlık ya da göçmenlik statüsü istiyor. Statüsü olmayan kişi Bridge'e değil Healthier Oregon'a gidiyor. İkisi aynı program değil.
• Çalışma şartının ölçüsü: idarenin sayfasına göre hane geliri ayda 580 doların üstünde olmak, en az yarı zamanlı okula kayıtlı olmak, ya da ayda en az 80 saat iş, gönüllülük, bakım, okul veya eğitim tamamlamak sayılıyor; muafiyetler de var. Bildirimler Eylül 2026'da gönderildi. Şart karşılanmazsa kapsam sona erebiliyor, ama kişi her zaman yeniden başvurabiliyor.

Pazar yeri: Oregon bu konuda diğer eyaletlerden farklı

Burada dikkat: serinin diğer sayfalarında okuduğunuz "healthcare.gov'a gidin" cümlesi 1 Kasım 2026'dan itibaren Oregon için doğru değil. Oregon federal pazar yerinden ayrılıyor ve 2027 kapsamını kendi eyalet pazar yerinden satıyor.

• Yeni adres: federal sitenin kendi eyalet sayfasının cümlesiyle, Oregon sakinleri 2027 kapsamına kaydolmak için 1 Kasım itibarıyla ExploreHealthOR.gov adresini kullanıyor. 2026 kapsamı için healthcare.gov hâlâ geçerli. Pazar yerinin markası Explore Health, kurumun adı Oregon Sağlık Sigortası Pazar Yeri.
• Kayıt dönemi: 2027 kapsamı için 1 Kasım 2026 ile 15 Ocak 2027 arası. Bu tarihleri eyaletin düzenleme biriminin sayfası üzerinden dolaylı okuduk; kayıt açılırken teyit edin.
• Zaten federal sitede kayıtlıysanız: yenileme bilgisi kayıt dönemi başlamadan gönderiliyor, sonra yeni pazar yerine giriş yapıyorsunuz. 2026'da var olan bazı planların 2027'de olmayacağı, pazar yerinin etkilenen kişileri otomatik yenileme için başka bir sigortacının planına eşlediği söyleniyor; planınızı kendiniz kontrol edin.
• 1 Ocak 2027, destek daralıyor: prim vergi kredisi aynı üç kategoriye sıkışıyor, yani green card sahipleri, Kübalı ve Haitili girişliler, COFA göçmenleri. Sığınma hakkı alanlar, mülteciler, TPS sahipleri ve bütün göçmen olmayan vize kategorileri geliri ne olursa olsun krediyi kaybediyor; plan satın alabiliyorlar ama indirimsiz. DACA sahipleri pazar yeri kapsamına hiç giremiyor. Kaynak federal sitenin göçmenlik statüsü sayfası; o sayfadaki duyuru cümlesi yarım basılmış halde duruyor, kategorileri sayfanın kendi listesinden okuyun.
• Yeni pazar yerinin aynı kategorileri aynı sözlerle tekrar edip etmediğini doğrulayamadık, çünkü eyaletin pazar yeri sitesi bu turda bize kapalıydı. 1 Kasım'dan sonra oradan teyit edin.

Diğer yardımlar

• Gıda yardımı: başvurular eyaletin insan hizmetleri idaresi (ODHS) üzerinden yürüyor. Vatandaş olmayanlar için uygunluk kuralları dar ve federal mevzuatla birlikte değişiyor. Bu turda Oregon için bu kuralları doğrulayamadık; başvuruyu açmadan önce kendi statünüz için ne geçerli olduğunu ODHS'e ve avukatınıza sorun.
• Hane içindeki vatandaş çocuklar kendi hakları üzerinden yardım alabiliyor. Aile üyesinin kendi adına aldığı yardım genelde başvuranın aleyhine sayılmıyor, ama bu da dosyaya bağlı bir değerlendirme.
• Tam OHP ile pazar yeri desteği bir arada olmuyor: idarenin kendi cümlesiyle, tam OHP'ye hak kazanan kişi pazar yeri mali desteğini kaybediyor ve yeni kapsamı pazar yerine bildirmek zorunda. Bu bir public charge sorusu değil, iki programın birbiriyle ilişkisi; karıştırmayın ama bildirimi de atlamayın.
• Başvuru kanalları: ONE.Oregon.gov, sertifikalı toplum ortakları, ODHS ofisleri, ya da 1-800-699-9075 (TTY 711), hafta içi 07.00-18.00 Pasifik saati. OHP genel sorular için 1-800-273-0557. Hastaneler Presumptive Medical Eligibility yoluyla geçici OHP verebiliyor.

1. USCIS hesabınıza girin ve adres değişikliği ekranını açın. Online bildirim yasal yükümlülüğü karşılıyor, ayrıca kâğıt AR-11 göndermeniz gerekmiyor.
2. Bekleyen her başvurunun makbuz numarasını girin. Aksi halde mektuplar eski adrese gidebilir.
3. Postaneye ayrıca bildirin. Postanedeki adres değişikliği USCIS kaydını güncellemiyor ve postane USCIS mektuplarını yeni adrese yönlendirmiyor.
4. Mahkeme dosyanız varsa EOIR-33/IC formunu 5 gün içinde verin. Mahkeme adresi yalnızca bu formla değiştiriyor. Oregon'da tek göçmenlik mahkemesi var, o yüzden eyalet içinde taşınmak dosyanızı başka bir mahkemeye taşımıyor.
5. ICE'a bildirim yükümlülüğünüz varsa, örneğin düzenli bildirim şartı konulduysa, adresinizi ICE Portal üzerinden ICE'a da bildirin.

A ve G vizesi sahipleri ile vize muafiyetiyle gelen ziyaretçiler USCIS bildirim yükümlülüğünün dışında.

Oregon'da bu bölümün can alıcı yeri

Oregon'a taşınan bir kişi daha ilk haftasında üç eyalet kurumuna adresini söylüyor: sağlık kapsamı için başvuru sistemine, ehliyet için DMV'ye, iş kurduysa eyalet sekreterliğine. Bunların hiçbiri AR-11 değil. AR-11 ayrı bir federal bildirim ve 10 günlük süre bu üç kurumdan bağımsız işliyor. Eyalet kurumlarına adres vermiş olmak federal yükümlülüğü karşılamıyor.

Bir de 2026'da değişen bir şey var: 29 Haziran 2026'da yürürlüğe giren ve yabancı kaydı ile kayıt kanıtı sayılan belgeleri yeniden düzenleyen federal kuralı da hesaba katın. Metni Federal Register kaydında okuyabilirsiniz. Yanınızda taşıdığınız belgenin hâlâ kayıt kanıtı sayıldığını kontrol edin.

• Neden bu kadar dikkatliyiz: USCIS'in sayfaları bu turda otomatik erişime kapalıydı, ve biz zaten bu kurumların sokak adresini yayımlamıyoruz. Ofisleri USCIS ofis bulucudan arayabilirsiniz.
• Biyometrik merkezin saatini randevu mektubunuz söylüyor, ve merkez hafta sonu kapalı; kurumun kendi sayfasına göre askerî personel randevusuz kabul ediliyor.
• Merkez ne yapmıyor: kurumun kendi açıklamasına göre biyometrik merkezler dosyanız hakkında bilgi vermiyor ve biyometrik alma dışında bir hizmet sunmuyor. Dosya sorusunu merkeze değil İletişim Merkezi'ne sorun.
• Randevu ve sorular: USCIS İletişim Merkezi 1-800-375-5283. Randevu ücretsiz; randevu için para isteyen aracı siteler dolandırıcılık.
• Biyometrik randevu: hangi merkeze gideceğinizi siz seçmiyorsunuz, I-797C mektubunda yazıyor. Merkez kapanırsa randevu yeniden veriliyor; ertelemek isterseniz online hesabınızdan ya da İletişim Merkezi'nden talep edin. Ne götüreceğinizi parmak izi randevusu yazımızda anlattık.
• Ofis kapanmaları: kar, orman yangını dumanı ya da başka bir acil durumda ofisler kapanabiliyor; kurum kapanmaları kendi duyuru sayfasında yayımlıyor. Oregon'da kış fırtınası ve yaz dumanı iki ayrı sebep ve ikisi de gerçek.
• Sığınma mülakatları: Oregon'da ayrı bir sığınma ofisi olduğunu bu turda doğrulayamadık. I-589 formu sığınma ofisine elden verilmiyor, USCIS'in belirlediği başvuru yoluyla gönderiliyor.
• İşlem süreleri: USCIS işlem süresi sayfasında formu, kategoriyi ve dosyanızın bulunduğu ofisi seçin. Süreler her ay güncelleniyor.

Mahkeme dışındaki bu kurumların sokak adreslerini bu sayfada yayımlamıyoruz; gitmeden önce telefonla teyit edin ve elinizde bir randevu ya da raporlama belgesi varsa esas olan o belgedeki adrestir.

Mahkeme tarafında bilinmesi gerekenler

• Faks ve e-posta gönderisi imha ediliyor. Mahkemenin kendi ifadesi bu: personel ya da hâkim özellikle istemediği sürece faks ve elektronik gönderi kabul edilmiyor, izinsiz gönderiler imha ediliyor. Süreli bir evrağı faksla göndermek, hiç göndermemekle aynı sonucu verir. Gişe saati içinde elden teslim edin ya da avukatınızın hangi kanalı kullanacağını sorun.
• Mahkeme beklenmedik şekilde kapanabiliyor: hava koşulları ve başka acil durumlar sayılıyor. Duruşma gününde kapanma olup olmadığını arayarak teyit edin.
• Oregon'da gözaltı tesisi içinde göçmenlik mahkemesi yok. Eyaletteki tek mahkeme Portland'daki. Bir yakınınız gözaltına alındıysa hangi mahkemenin bakacağını varsaymak yerine bilgi hattından sorun; bu turda Oregon'da gözaltına alınan kişilerin hangi tesise götürüldüğüne dair bir kural doğrulayamadık ve tahmin yazmıyoruz.
• Online sorgu: EOIR dava bilgi sistemi için A numaranız (A artı 8 ya da 9 hane) yeterli. Resmî bilgi yine de duruşma bildirimidir; sistem yeni tarihleri geç gösterebiliyor.
• Duruşmalar halka açık: izlemek için önceden bildirim gerekmiyor. İlk duruşmanızdan önce salonu görmek isterseniz bu mümkün.

ICE tarafı ve bir adres çelişkisi

• Portland ofisi bir alt ofis, üst ofis Seattle'da ve üç eyaletin işine aynı ofis bakıyor. Bu, randevu ve yazışmalarda Seattle adresinin karşınıza çıkabileceği anlamına geliyor.
• Çelişkiyi basıyoruz: ICE'ın güncel ofis sayfası Portland ofisi için (503) 326-4165 verirken, kurumun daha eski bir kefalet kabul tablosu başka bir yer ve başka bir numara gösteriyor, (503) 326-4143. İkisi aynı ofis olamaz ve hangisinin güncel olduğunu çözemedik. Kefalet yatıracaksanız önce (503) 326-4165'i arayıp o gün kefaletin nerede alındığını sorun. Yanlış binaya para ve belgeyle gitmek saatler kaybettirir.
• Gözaltı bilgi hattı: 1-888-351-4024. Bildirim yerleri ICE'ın kendi bildirim sayfasında duruyor. Bildirim yükümlülüğünüz varsa gitmeden önce avukatınızla konuşun.

I-94 kaydımı nereden bulurum, hatalıysa ne yaparım?

Son girişinize ait I-94'ü gümrük idaresinin sitesinden indirebilirsiniz. Girişte yapılan hataları, yani yanlış vize sınıfı, yanlış isim ya da yanlış kalış süresi, deferred inspection denen ofisler düzeltiyor. Oregon'da o kapı Portland'da ve haftada yalnızca birkaç saat açık. Adresini ve saatlerini bu sayfada yayımlamıyoruz; telefon (503) 335-2939, I-94 düzeltme e-postası [email protected], liste ise kurumun kendi sayfasında.

• Önce e-posta, sonra yol. Haftada yalnızca birkaç saat açık bir pencereye randevusuz gitmek yerine durumunuzu e-postayla anlatıp hangi gün, hangi saat ve nereye geleceğinizi sorun.
• Bu ofisler yalnızca giriş anında yapılmış hataları düzeltiyor. Genel bir I-94 yardım masası değiller. Kurumun anlatımına göre varışta statüye dair karar hemen verilemediğinde yolcuya bir başvuru emri (Form I-546) veriliyor; ofisin işi bu zincirin devamı.
• Hillsboro'da da bir gümrük ofisi var ve yalnızca randevuyla çalışıyor, telefon (503) 326-3409. Adresini yayımlamıyoruz; randevu alırken size bildiriliyor.

Kaynak notu, çünkü bu bölümde en başta gelmeli

Oregon'un ilgili hükümleri ORS 180.805, ORS 180.810 ve ORS 181A.820 ile 181A.829 arasındaki maddeler; güncel katmanı 2021 tarihli Sanctuary Promise Act, yani House Bill 3265. Eyalet yasama meclisinin sitesi bu turda bize kapalıydı, bu yüzden madde metinleri okunmadı. Aşağıda okuduğunuz yasaklar ve istisnalar, eyalet Başsavcılığının kendi rehber sayfasının özeti. Bu ayrımı silmiyoruz: bir Başsavcılık özeti ile kanun metni aynı şey değil, ve kendi dosyanıza uygulanacak olan kanun metni.

Başsavcılığın saydığı yasaklar

• Eyalet ve yerel kurumlar, yargıç kararı olmadan göçmenlik icrasına doğrudan ya da dolaylı olarak katılamıyor.
• Federal göçmenlik görevlilerini, yargıç kararı olmadan halka kapalı alanlara alamıyorlar.
• Özel göçmenlik gözaltı merkezleri yasak.
• Polis, yargıç kararı olmayan müzekkerelere dayanarak işlem yapamıyor.
• Kurumlar doğum ülkesi, göçmenlik statüsü ve vatandaşlık statüsü bilgisi isteyemiyor, istisnalar saklı.
• Kolluk, bir kişiyi göçmenlik amacıyla soruşturamıyor ve sorguya çekemiyor.
• Kurumlar göçmenlik ve vatandaşlık bilgisini depolamamalı ve paylaşmamalı, istisnalar saklı.
• Yargı kararı olmayan federal icra talepleri kayda geçirilmek, raporlanmak ve reddedilmek zorunda.
• Polis, yargıç kararı olmayan bir göçmenlik müzekkeresine dayanarak adliye binalarında ya da kişi mahkemeye gidip gelirken idari göçmenlik tutuklaması yapamıyor.
• Eyalet ya da federal kanunun gerektirdiği haller dışında, gözetim altındaki bir kişiye göçmenlik statüsü yüzünden hizmet, yardım ya da imkân reddedilemiyor.

Yaptırım: Başsavcılığın ifadesiyle ihlaller herhangi bir kişinin açabileceği hukuk davasına konu. Görevlilerin görev başında ya da dışında yaptığı ihlaller, kamu çalışanlarının ihlalleri de dahil, aşağıdaki hatta bildirilebiliyor.

Eyaletin kendi ihlal hattı, seride bir ilk

Hattı aramak bir hukuk yolu değil, bir bildirim yolu. Kendi dosyanızda bir sorun varsa hattı aramak avukatla konuşmanın yerine geçmiyor; ikisini birlikte yapın.

Ve aynı nefeste: neyi engellemiyor

Bu kısmı atlamayın, sayfanın en çok işinize yarayacak yeri burası. Aşağıdaki üç cümle Başsavcılığın soru cevap sayfasından geliyor.

• Yasalar sınır dışı işlemlerini ve göçmenlikle ilgili suçlardan federal cezai takibi durdurmuyor.
• ICE gibi federal göçmenlik idareleri Oregon'da çalışabiliyor ve çalışıyor.
• Okullar, ibadet yerleri ve hastaneler gibi hassas alanlar Oregon yasası altında korunmuyor.

Aynı sayfalar üç şey daha söylüyor. Birincisi, yasalar kuruma ve kişinin tam durumuna göre istisnalar tanıyor ve Başsavcılık o istisnaları listelemiyor; biz de listelemiyoruz, çünkü bilmiyoruz. İkincisi, adliyede tutuklama yasağının federal göçmenlik idarelerine karşı uygulanabilir olmayabileceğini Başsavcılığın kendisi yazıyor. Üçüncüsü, sayfanın tamamı için kurumun kendi uyarısı şu: bilgi amaçlı, kapsayıcı değil ve hukuki tavsiye değil.

Diğer yön: bir daraltma ve kanunlaşmayan tasarılar

Oregon bu turda şu açıdan ayrışıyor: aynı dönemde yasa hem sıkılaştı hem bir istisna aldı. Aşağıdaki satırları yasama meclisinin önerge sayfalarından dolaylı olarak okuduk, kanun metninden değil, o yüzden hiçbirinden cümle aktarmıyoruz ve bölüm numarası ile güncel durumun bir avukat tarafından teyit edilmesi gerekiyor.

• İmzalanan bir istisna: 2025 olağan oturumunda kabul edilen Senate Bill 277, tutuklama müzekkeresi çıkarılmış hallerde uluslararası iade işlemini gerçekleştirmek için gerekli olduğu ölçüde bilgi verilmesine ve bilgi verme anlaşması yapılmasına izin veriyor. Kayıt, Senato'da 1 Nisan 2025, Meclis'te 5 Mayıs 2025 kabulünü ve kanunun kabulle birlikte yürürlüğe girdiğini gösteriyor. Yani sığınma hükümlerinin içine açılmış, sınırı belirli bir kapı var.
• Kanunlaşmayanları kanunlaşmış gibi okumayın: 2025'te sığınma hükümlerini tamamen ya da kısmen kaldıracak üç ayrı tasarı vardı. House Bill 2191 kamu kaynaklarının federal göçmenlik icrasında kullanılmasına dair sınırları kaldıracaktı; Senate Bill 486 maddelerin tamamını yürürlükten kaldıracaktı; House Bill 3551 belirli ağır suçlardan hüküm giymiş kişilere karşı kamu kurumlarının federal göçmenlik hukukunu uygulamasını zorunlu kılacaktı. Üçü de komisyonda göründü ve kanunlaştıklarına dair bir kayıt bulamadık.
• Nisan 2026 paketi: 9 Nisan 2026'da vali bir dizi göçmen koruma tasarısını imzaladı. Paketten yalnızca birinin konusunu yeterince kesin okuyabildik: House Bill 4079, okul bölgesi kurullarına ve yüksek öğretim kurumlarının yönetim organlarına, federal bir göçmenlik idaresi okul ya da kampüs alanına girdiğinde nasıl davranacaklarına dair politika benimseme ödevi veriyor. Paketteki diğer kanunları numarasıyla yazmıyoruz, çünkü valilik duyurusunu doğrudan okuyamadık. Dikkat edin: bu, okulun ICE'ı dışarıda tutacağı anlamına gelmiyor; politika belirleme ödevi getiriyor. Yukarıda geçen cümle hâlâ geçerli, okullar Oregon yasası altında korunmuyor.

Kiracı tarafı burada değil

Oregon'un göçmenlik konusundaki en somut 2025 düzenlemesi aslında bir kolluk kanunu değil, bir kiracı kuralı ve bu sayfanın başka bir bölümünde duruyor. Ev sahibinin sorabileceği ve soramayacağı şeyleri kira bölümünde anlattık; bu bölümde onu tekrar etmiyoruz, çünkü ikisi farklı kurumları bağlıyor ve karıştırmak yanlış beklenti kurar.

Oregon bu seride nerede duruyor

Oregon'un ayırt edici tarafı yasanın gücü değil, eyaletin kendi dilinin dürüstlüğü. Başsavcılık bir yandan bir ihlal hattı işletiyor, bir yandan aynı sitede yasanın sınır dışı işlemini durdurmadığını, ICE'ın burada çalıştığını ve okul, hastane ile ibadet yerlerinin korunmadığını yazıyor. Serideki en güçlü ve en dürüst cümleler bunlar, çünkü kanunu yazan eyaletin kendisinden geliyorlar. Ve tam bu yüzden: bunu nerede yaşayacağına karar vermek için kullanma.

Seçmen kaydı: kural net

• Şart vatandaşlık. Federal ve eyalet seçimlerinde oy kullanmak ve seçmen kaydı yapmak ABD vatandaşlarına ait. Green card sahibi, çalışma izni olan, öğrenci ya da sığınma başvurusu bekleyen kişi kayıt olamaz.
• Göçmenlik sonucu ağır. Vatandaş olmadan kayıt olmak ya da oy kullanmak, uygunluğu ve iyi ahlak şartını değerlendiren memur önünde doğrudan bir sorun; USCIS politika el kitabı bu konuyu ayrı bir bölümde işliyor. Bir vatandaşlık ya da green card başvurusunun bu yüzden düşmesi teorik bir risk değil.
• Formlardaki kutuyu okuyun. Bir ehliyet, kimlik kartı ya da kamu hizmeti başvurusunda seçmen kaydı bölümü varsa, o bölümün imzası çoğu eyalette vatandaş olduğunuza dair yeminli bir beyan sayılıyor. Oregon'da ehliyet başvurusunun seçmen kaydıyla nasıl bağlandığını bu turda resmî kaynaktan doğrulayamadık, ve işte tam bu yüzden: gişede önünüze konan formun her bölümünü okuyun, anlamadığınız bir bölümü imzalamayın, vatandaşlık sorusuna vatandaş değilseniz evet demeyin. Emin değilseniz memura "ben vatandaş değilim, bu bölümü doldurmam gerekiyor mu" diye sorun ve cevabı bekleyin.
• Kapı kapı ya da etkinliklerde gönüllülerin uzattığı seçmen kayıt formlarını doldurmayın. Bir kampanya çalışanı sorun olmayacağını söylese de doldurmayın.

Jüri çağrısı: ne biliyoruz, ne bilmiyoruz

• Bilmediğimizi söylüyoruz: Oregon'un jüri ana listesini hangi kayıtlardan kurduğunu, yani ehliyet kayıtlarının bu listeye girip girmediğini, bu turda doğrulayamadık. Eyalet mahkemeler idaresinin sitesi bize kapalıydı. Bazı eyaletlerde ehliyet havuzu jüri listesine giriyor ve yasal statüdeki bir yabancıya çağrı gelebiliyor; Oregon'da bunun böyle olup olmadığını bilmiyoruz.
• Çağrı gelirse ne yapılır: mektubu görmezden geçirmeyin, atmayın. Mektubun üstünde yazan ilçe mahkemesinin jüri bürosunu en kısa sürede arayın ya da mektuptaki talimata göre çevrimiçi cevap verin, ve jüri şartlarını taşımadığınızı bildirin. Süreç ilçeden ilçeye değişiyor, o yüzden genel bir numara değil mektubunuzdaki numarayı kullanın.
• Çağrı bir hata değil: listeler kamu kayıtlarından kuruluyor ve adınızın listeye düşmesi hakkınızda bir işlem başlatıldığı anlamına gelmiyor. Panik yapmanız gereken bir şey değil; cevapsız bırakmanız gereken bir şey de değil.
• Jüride görev şartları eyaletten eyalete gerçekten değişiyor ve bu seride bir eyalet daimi ikamet sahibini de ehil sayıyor. Oregon'un bu konudaki metnini okuyamadık, o yüzden ne "ehilsiniz" ne "ehil değilsiniz" yazmıyoruz. Mahkemeye sorun ve cevabı yazılı isteyin.

Yeni vatandaş olduysanız: artık kayıt olabilirsiniz. Kayıt şartlarını ve yollarını eyalet seçim idaresinin kendi sayfasından teyit edin; o sitenin erişilebilir olduğu bir ağdan girip güncel formu oradan alın.

Portland ve çevresindeki kabul noktaları

• Saatleri burada yazmıyoruz. Kabul noktalarının çalışma saatleri resmî veri setinde kodlu halde duruyor ve bunu okunur hale getiremedik. Randevuyu postaneler için postanenin randevu sisteminden, ilçe ve belediye gişeleri için kurumun kendi sayfasından alın.
• Postane değil, ilçe gişesi: veri setindeki saat alanlarına bakıldığında ilçe ve belediye gişeleri iş gününün tamamı boyunca açık görünüyor, postane pencereleri ise genelde daha kısa. Sıra beklemek istemiyorsanız Hillsboro, Beaverton, Lake Oswego ve Oregon City gişelerini de deneyin.
• Gresham'da kabul noktası yok: veri setinde Gresham adresli bir nokta görünmüyor. Doğu ilçeden geliyorsanız Midway ya da doğu Portland şubesine gidin.
• Hangi işlemler şahsen: ilk kez başvuran yetişkinler, 16 yaş altı çocuklar, pasaportu kaybolan, çalınan ya da zarar görenler, bir de 16 yaşından önce alınmış veya 15 yıldan eski pasaportu olanlar. Yenileme postayla yapılıyor, kabul noktasına gerek yok.

Ücretler

İki ayrı ödeme yapıyorsunuz: pasaport ücreti Dışişleri Bakanlığına, kabul ücreti gittiğiniz noktaya. Kabul noktasının hangi ödeme yollarını kabul ettiğini gitmeden sorun, bazı gişeler kart almıyor.

Acil seyahat: en yakın ajans Seattle

• Kim başvurabiliyor: 14 takvim günü içinde yurt dışı seyahati, ya da 28 takvim günü içinde gereken bir yabancı vize. Ölüm ve hayati tehlike durumları ayrı bir kategori.
• Bina: 300 5th Avenue, Seattle, WA 98104, yalnızca randevuyla. Suite numarası yazmıyoruz, çünkü Dışişleri Bakanlığının iki ayrı sayfası iki farklı kat veriyor. Randevuyu alırken hangi kata gideceğinizi onay yazısından teyit edin.
• Randevu ücretsiz. Sistem randevuyu 15 dakika tutuyor, onaylamazsanız baştan başlıyorsunuz. Randevu için para isteyen siteler dolandırıcılık ve Bakanlık üçüncü taraf üzerinden alınmış randevuları kabul etmeyebileceğini kendisi yazıyor.
• Başvurduktan sonra: 877-487-2778, hafta içi 08.00-22.00, hafta sonu 10.00-15.00 Doğu saati. Dokuz haneli takip numarasının ilk iki hanesi hangi ajansın baktığını gösteriyor ve 53 Seattle demek.
• O gün: 15 dakika erken gidin, binaya girmek için resmî kimlik ve randevu onay numarasını yanınızda taşıyın.

Bir ayrım: bu bölüm ABD pasaportu hakkında, yani vatandaş olmuş biri ya da ABD'de doğmuş çocuğu için. Türk pasaportu postanede yenilenmiyor; o iş Los Angeles Başkonsolosluğunda yürüyor.

Multnomah Şelalesi: seride en çok boşa giden cumartesi

Bu bölüm sayfada tam olarak şu yüzden duruyor: Portland'a yeni gelen aileler hafta sonu arabaya binip şelaleye gidiyor ve otoparka giremiyor. Kuralları olduğu gibi yazıyoruz.

• Tarih ve saat: saatli giriş izni 22 Mayıs ile 7 Eylül 2026 arası, her gün 09.00-18.00, otoyolun 31. çıkışındaki otoparka gelenler için. Bu pencerenin dışında izin gerekmiyor ve şelale rezervasyonsuz geziliyor; kışın vadi zaten daha sakin.
• Yerinde satılmıyor. İdarenin kendi cümlesi bu: izinler sahada satılmıyor, yalnızca internetten ya da uygulamadan alınıyor. İşlem ücreti 2 dolar.
• Ücretsiz izinler var, ama az: Troutdale'deki vadi ziyaretçi merkezinden ve Cascade Locks'taki tarih müzesinden sınırlı sayıda ücretsiz izin alınabiliyor.
• Ne zaman açılıyor: iki dalga halinde, ikisi de Pasifik saatiyle 07.00'de; biri gidiş gününden 14 gün, diğeri 2 gün önce. Kişi başı günde en çok iki izin.
• İzin bir saatlik giriş aralığı: saatinizden önce giremiyorsunuz ve belge belirtilen saatten bir saat sonra geçersiz oluyor. İçeride bir saatten uzun kalabiliyorsunuz, ama süresi geçmiş bir izinle çıkıp tekrar giremiyorsunuz. Değişiklik, gidiş gününün gece yarısına kadar yapılabiliyor.
• İzin araç başına ve size park yeri ayırmıyor. Otoparkın o andaki doluluğunu eyalet karayolları idaresinin yol durumu servisinden bakabiliyorsunuz. Tek araçla gitmek teşvik ediliyor.
• Muafiyet: vadiye listelenmiş servis ve ekspres otobüslerle gelenler için izin gerekmiyor. 2026'da tarihî vadi yolu üzerinden gelenler de izin kapsamında değil, ama oradaki küçük özel otopark dolduğunda araçların durup yer beklemesine izin verilmiyor.

Eyalet parklarında fiyat bir yılda ikiye katlandı

• Olan şu: on iki aylık izin 2025 ağustosunda 30 dolardı, 2026 şubatında 60 dolara çıktı ve 24 aylık izin kaldırıldı, elindekilerin süresi dolana kadar geçerli sayılıyor.
• Ücret alan park sayısı da arttı: izin daha önce ücret alan 25 parkı kapsıyordu, 1 Ekim 2025'te 22 park eklendi, 30 Mart 2026'da idare 22 parkta daha muafiyeti kaldırdı ve 2026 itibarıyla park yeri izni istenen park sayısını 46 olarak veriyor. Bu son rakamı idarenin kendi haber sayfasından dolaylı okuduk.
• Listeyi buraya basmıyoruz, çünkü üç kez değişmiş bir liste yarın yine değişebilir. Yola çıkmadan gideceğiniz parkın kendi sayfasına bakın. Daha önceden ücret alanlar arasında Silver Falls, Smith Rock, Ecola, Fort Stevens, Cape Lookout, Heceta Head ve Rooster Rock vardı; 2025 ekiminde eklenenler arasında Beverly Beach, Bullards Beach, Oswald West ve Harris Beach geçiyor.
• Kampçılar geçerli kamp kartını ya da on iki aylık izni kullanabiliyor. Günlük izin tek gün geçerli ve kamp ile ek araç ücretlerinde kullanılmıyor.

Ücretsiz giriş günleri ve ikamet sorusu

Bu kısmı dikkatle okuyun, çünkü yeni gelen için doğrudan para demek ve kurumların dili burada bulanık.

• Yıllık paso iki fiyatlı. Eyalet parklarının günlük izni sakine 10, sakin olmayana 12 dolar; on iki aylık izni sakine 60, sakin olmayana 75 dolar. Yani aynı belge ikamete göre farklı fiyatlanıyor.
• Ama "sakin" ya da "yerleşik" kimdir, hiçbir resmî sayfada tanımlanmamış. Kurumlar birden fazla ifade kullanıyor ve hiçbiri bir süre, bir belge ya da bir statü şartı saymıyor. Biz de bir tanım uydurmuyoruz. Gişede hangi belgenin kabul edildiğini sorup indirimli fiyatı ona göre isteyin.
• Milli parklarda ücretsiz giriş günleri var, Crater Lake için 2026 günleri 16 Şubat, 25 Mayıs, 14 Haziran, 3-5 Temmuz, 25 Ağustos, 17 Eylül, 27 Ekim ve 11 Kasım. O günlerde giriş ücreti alınmıyor, ama saatli giriş ya da rezervasyon ücretleri yine uygulanabiliyor.
• Bu günlerin kimi kapsadığı konusunda taraf seçmiyoruz. Kurumun kendi sayfalarında bu soruya dair üç ayrı ifade duruyor ve aralarında seçim yapmak bize düşmez. Vatandaş değilseniz ücretsiz giriş gününe güvenerek yola çıkmadan önce gideceğiniz parkı arayıp o gün sizin için ücretsiz olup olmadığını sorun ve cevabı aldıktan sonra planlayın. Yıllık paso alacaksanız aynı soruyu sakin fiyatı için de sorun.

Kıyıda bir güvenlik uyarısı, atlamıyoruz

Oregon kıyısı yeni gelenin beklemediği bir biçimde tehlikeli. İki şey var: aniden çok daha içeri giren dalgalar ve kıyıya vurmuş ağır kütükler. Her yıl insan ölüyor ve kıyıyı sadece "ücretsiz ve güzel" diye anlatan bir rehber okura iyilik yapmıyor. Çocukla gidiyorsanız suya sırtınızı dönmeyin, kütüklerin üstüne çıkmayın ve gitmeden önce eyaletin kıyı güvenliği sayfasını okuyun. Kıyıda araç kullanma kurallarını bu sayfada yazmıyoruz, çünkü elimizdeki yönetim planı 2005 tarihli ve güncel halini doğrulayamadık.

Hiç para istemeyenler

• Forest Park, şehrin kendi sayfasının cümlesiyle otoparkı ücretsiz, açılış 05.00-22.00. Küçük çocukla gidiyorsanız erişilebilir alt girişe en yakın adres 2960 NW Upshur Street.
• Oregon kıyısı, bitki hattına kadar kamuya açık. Yürümek ücretsiz; yanındaki eyalet parkı otoparkı ücretli olabilir. Yukarıdaki bölümde güvenlik uyarısını okuyun.
• Washington Park içindeki gül bahçesi, 05.00-22.00; mayıs ile ağustos arası iki haftada bir çarşamba sabahı 10.00'a kadar kapalı. Araçla gitmeyin, park yeri hafta sonu dolu; hafif raylı sistemle gelip park içindeki mevsimlik servis aracını kullanın.
• Peninsula Park gül bahçesi, şehrin ikinci gül bahçesi, 05.00 ile gece yarısı arası açık. Washington Park'a göre daha sakin ve ulaşımı kolay.

Kütüphane kartı bir müze bileti

Bu, Portland'da çocuklu bir aile için en somut tasarruf. Kütüphane, yerel kurumlarla anlaşarak kart sahiplerine ücretsiz giriş pasosu veriyor. Kart numaranız ve şifrenizle giriyorsunuz, tarihe ya da mekâna göre arıyorsunuz, pasoyu ziyaretten kısa süre önce indiriyor ya da yazdırıyorsunuz. Paso sayısı sınırlı, o yüzden önceden ayırtın.

• Portland Japon Bahçesi pasosu: iki yetişkin (18 yaş ve üstü) ile sekiz çocuğu (17 yaş ve altı) kapsıyor; 5 yaş ve altı her zaman ücretsiz. Yalnızca bahçe girişi için, biletli etkinlikler kapsam dışı. Ayırttıktan sonra bahçeyi arayıp ya da e-posta atıp uygunluğu teyit etmeniz isteniyor.
• Bilim müzesi pasosu yalnızca toplum bilim akşamları için ve iki kişiyi kapsıyor.
• Oregon Japon Amerikalılar Müzesi pasosu iki kişiyi kapsıyor; 11 yaş ve altı ücretsiz.
• Hayvanat bahçesini bu listeye koymuyoruz, çünkü anlaşmalı kurum olduğunu doğrulayamadık.
• Listeyi teyit edin: pasonun ana sayfası arama dizininde birkaç yıl öncesine ait görünüyor, yani anlaşmalı kurumlar değişmiş olabilir. Mekanizmaya güvenin, listeye değil.
• Kart nasıl alınır: kütüphane, kalıcı adresi olmayan kişiler için de kart seçenekleri yayımlıyor. Kart başvurusunda hangi belgelerin istendiğini fatura ve abonelik bölümünde anlattığımız adres kanıtı mantığıyla birlikte düşünün.
• Bir ek bulgu: ilçenin kendi toplum kaynakları belgesi, Portland Sanat Müzesi ile Japon Bahçesi'nin Multnomah, Washington ve Clackamas kütüphaneleri üzerinden ücretsiz giriş verdiğini yazıyor. Kendi ilçenizin kütüphanesinden sorun.

Hayvanat bahçesi ve bilim müzesi: yayımlanmış tarifeler

Aşağıdaki fiyatların tamamını kurumların kendi güncel sayfalarından dolaylı okuduk, o yüzden gitmeden önce teyit edin.

• Bu sayfanın iki bölümünü birleştiren satır: bilim müzesinin 8 dolarlık tarifesi eyalet sağlık planı kartını da sayıyor. Oregon'da o plan, kamu yardımları bölümünde anlattığımız Healthier Oregon sayesinde göçmenlik statüsü hiç olmayan aileleri de kapsıyor. Yani sağlık kartınız varsa müze bileti dört kişi için 32 dolar, 76 dolar değil. Gişede fotoğraflı kimlik ve uygunluk belgesi istenebiliyor, ve gıda yardımı bakiyesiyle bilet satın alınamıyor.
• Ayrı bir program: müzenin 5 dolarlık günleri var ve bunlar yardım kartına bağlı değil, kişi başı 5 dolar. İki programı karıştırmayın.
• Bir sınırlama: 8 dolarlık tarifenin bilet tarihleri 18 Ekim 2026'da sona eren bir sergiye bağlanmış görünüyor. O tarihten sonra tarifenin devam ettiğini müzeden teyit edin.
• Müzenin adı önemli: bu indirimin resmî adı kurumun kendi programı; ülke çapında başka bir programın adıyla aramayın, o adla bir sayfa bulamadık.
• Otopark: müzede iki saat 5 dolar artı ücretler, tüm gün 8 dolar, ve 17.00'den sonra sabit 2 dolar. Engelli park izniyle ayrılmış yerler ücretsiz.
• Hayvanat bahçesinde eski bir söylentiyi düzeltelim: kurumun 9 Haziran 2026'da güncellenmiş soru cevap sayfası, ayın ikinci salısında 5 dolarlık giriş olmadığını ve eski 2 dolarlık salı gününün kaldırıldığını yazıyor. Geçerli olan 13 dolarlık yardım tarifesi ve mevsimlik indirim günleri; o günlerde giriş 13 dolara kadar düşüyor ama üyelik dahil başka indirimlerle birleştirilemiyor.
• Hayvanat bahçesinde otopark ücretli ve şehir tarafından işletiliyor; ödeme makineleri bozuk para ve kart alıyor, telefon uygulamasıyla da ödeniyor. Üyelik otoparkı kapsamıyor ve otopark erken doluyor. Ücretsiz alternatif: iki durak batıdaki aktarma merkezinin 600'ün üstünde ücretsiz park yeri olan otoparkına bırakıp hafif raylı sistemle gelmek. Hafta sonu çalışan ücretsiz servis aracı ise 6 Eylül 2026'da sezon sonu kapandı, ona güvenmeyin.

Ücretsiz giriş günleri

Milli parkların ücretsiz giriş günleri ve bu günlerin kimi kapsadığına dair çözemediğimiz belirsizlik yukarıdaki bölümde. Kısaca: tarihler belli, kapsam belli değil, ve yola çıkmadan parkı aramak gerekiyor.

Bir çelişkiyi gizlemiyoruz: Başkonsolosluğun tanıtım sayfasındaki düz metin 09.00-17.00 derken, aynı sitedeki yapılandırılmış çalışma saatleri bloğu 08.30-12.30 ve 14.00-17.00 veriyor. Biz yapılandırılmış saatleri ve 09.00-12.30 şahsen başvuru penceresini yazdık, ama yola çıkmadan önce telefonla teyit edin, çünkü çelişki temsilciliğin kendi sayfasında.

Bölge: on iki eyalet, bir temsilcilik

Başkonsolosluğun kendi sayfasına göre bölgesi Alaska, Arizona, California, Colorado, Hawaii, Idaho, Montana, Nevada, Oregon, Utah, Washington ve Wyoming ile Pasifik adaları (Kuzey Mariana Adaları, Guam, Amerikan Samoası). Pasifik kuzeybatısında Türk konsolosluğu yok, yani Portland, Seattle ve Boise aynı temsilciliğe bağlı.

Hangi işler burada görülüyor

• Pasaport yenileme ve ilk pasaport
• Oregon'da doğan çocuğun ya da burada yapılan evliliğin nüfus kaydına işlenmesi
• Vekâletname, imza onayı, ikamet belgesi
• ABD vatandaşlığı aldıysanız bunun Türkiye nüfusuna bildirilmesi
• Türk vatandaşı olmayanlar için vize ön başvurusu

Hemen hepsi randevuyla görülüyor. Sitede randevu alma, randevu sorgulama ve randevu iptali bölümleri ayrı ayrı duruyor; gidemeyeceğinizi anladığınız anda iptal edin, çünkü randevu sırası bu mesafede altın değerinde.

Uçmadan önce denenecek üç yol

1. e-Devlet. Nüfus, adres ve bazı belge işlemleri uzaktan yapılabiliyor; hangi işlemin uzaktan görüldüğünü önce buradan kontrol edin.
2. Çağrı merkezi, +1 (888) 566 7656. Yedi gün yirmi dört saat açık ve hangi belgenin gerektiğini öğrenmek için en hızlı yol. Yanlış belgeyle Los Angeles'a uçmak bu seride en pahalı hata olur.
3. Kurye ya da posta. Bazı işlemler evrak gönderimiyle yürüyor. Hangisinin kabul edildiğini çağrı merkezine sorun, kendi başınıza evrak göndermeyin.

Doğrulayamadığımız bir şey: Başkonsolosluğun Oregon'a gezici konsolosluk hizmeti düzenlediğine dair bir kayıt temsilciliğin sitesinde bulamadık. Bu "yapmıyor" demek değil, "göremedik" demek. Gezici hizmet duyurusu arıyorsanız temsilciliğin kendi duyurularını takip edin.

Aynı binadaki ve çevredeki diğer müşavirlikler

• Nereye sorulacak: konsolosluk çağrı merkezi +1 (888) 566 7656, yedi gün yirmi dört saat. Ücret, süre ve başvuru şartları için başka bir kaynağa değil buraya ve temsilciliğin kendi duyurularına bakın.
• Neden internetteki rakamlara güvenmeyin: forumlarda ve özel danışmanlık sitelerinde dolaşan tutarlar genelde eski dönemlere ait. Bir dönemin tutarı başka bir dönem için geçerli değil ve ödeme yapıldıktan sonra geri dönüşü olmayan adımlar var.
• Yoklama ve adres kaydı: yurt dışında yaşayan vatandaşların kayıtlarının güncel olması işlemleri kolaylaştırıyor. Oregon adresinizin ve medeni halinizin nüfusta doğru görünüp görünmediğini kontrol edin; bunların bir kısmı e-Devlet üzerinden yapılabiliyor.
• ABD vatandaşı olduysanız: çifte vatandaşlarda askerlik tarafındaki işlemler için ABD vatandaşlığının Türkiye nüfusuna bildirilmiş olması genelde ön şart. O bildirimi konsolosluk bölümünde anlattık ve pasaport bölümünde hatırlattık.
• Belgeleriniz Oregon'dan çıkıyorsa: ABD'de düzenlenmiş bir belgeyi Türkiye'de kullanacaksanız apostil gerekiyor. Sırası önemli: önce apostil, sonra konsolosluk randevusu.

Nasıl işliyor

1. Belgeyi hazırlayın. Noter onayı gerekiyorsa önce o yapılıyor. Oregon nüfus kayıtları (doğum, ölüm, evlilik belgesi) için ayrı bir noter onayı gerekmiyor, belgenin kendisi eyalet tarafından düzenlenmiş olarak geliyor.
2. Talep formunu doldurun. Her noter onaylı belge kendi apostilini alıyor, ama tek bir talep formu açıkça listelenmiş birden fazla belgeyi kapsayabiliyor. Yani form sayısı değil belge sayısı önemli.
3. Ücreti ekleyin. Belge başına 10 dolar. Postayla nakit kabul edilmiyor.
4. Dönüş yolunu siz hazırlıyorsunuz. Talebin içinde ya üzerinde kendi adresiniz yazılı pullu bir zarf, ya da ön ödemeli ve önceden basılmış bir kurye etiketi bulunması gerekiyor. Bunu koymadan gönderilen talep geri dönmüyor.

Oregon'a özgü iki tuzak

• Doğum belgesinin gerçek maliyeti 10 dolar değil. Oregon'da bir doğum ya da ölüm belgesinin kendisi eyalet sağlık idaresinden 25 dolar (postayla ya da kutuya bırakarak; şahsen 28, online 47,50 dolar) ve apostil onun üstüne 10 dolar biniyor. Yani apostilli tek bir Oregon doğum belgesi kabaca 35 dolar artı posta. Ve Oregon'da ikinci kopya daha ucuz değil, her ek kopya yine 25 dolar; Türkiye için kaç nüsha gerektiğini sipariş vermeden hesaplayın. Nüfus kayıtlarının tamamını doğum belgesi bölümünde anlattık.
• Federal belgeye eyalet apostil vermiyor. Vatandaşlık belgesi (natüralizasyon sertifikası) ya da ABD pasaportu gibi federal belgeler eyalet sekreterliğinden geçmiyor; onlar Dışişleri Bakanlığının tasdik birimine gidiyor. Bu ayrımı bilmeyen kişi belgesini yanlış kuruma yollayıp haftalar kaybediyor.

Noter onayı ayrı bir masraf

Apostil ücreti noter ücretini içermiyor. Sekreterliğin kendi soru cevap sayfası, çok sayıda bankanın yaklaşık 10 dolara noter onayı yaptığını, bazı bankaların ise kendi hesap sahiplerine bunu ücretsiz yaptığını yazıyor. Bankanızda hesabınız varsa ilk soracağınız yer orası.

Yaptırmadan önce bilin

• Çeviri ayrı iş. Apostil belgenin aslını tasdik ediyor, içeriğini çevirmiyor. Türkiye'de hangi makama vereceksiniz, oradan yeminli tercüme isteyip istemediklerini sorun.
• Red sebepleri yayımlanıyor. Sekreterlik hangi hatalarda talebi geri çevirdiğini ve verilmiş bir apostilin doğrulanabildiği bir aracı aynı sitede yayımlıyor; göndermeden önce o listeyi okumak bir tur posta kaybını önlüyor.
• Adres ve süre: posta adresi, gişe adresi, gişe saatleri ve işlem süreleri bu turda doğrulanamadı. Zarfı hazırlamadan önce sekreterliğin apostil sayfasından adresi ve güncel ücreti kendiniz okuyun.

Saat farkı

Pratik sonuç: Türkiye'deki bir devlet dairesi ya da banka hafta içi 09.00-17.00 çalışıyorsa, Portland'dan arayabileceğiniz pencere kışın gece yarısından sonra başlıyor ve sabah altıda kapanıyor. Ailenizle görüşmeyi Portland sabahına koymak en rahatı: Portland'da 07.00, İstanbul'da akşam 18.00 oluyor.

Oregon'un tamamı Pasifik saatinde değil

Eyaletin en doğusundaki Malheur County, yani Ontario ve Nyssa çevresi, Dağ saat diliminde çalışıyor ve eyaletin geri kalanından bir saat ileride; komşu Idaho'nun Snake River vadisiyle aynı saatte. Oraya taşınacaksanız yukarıdaki farka bir saat ekleyin.

Burada iki resmî Oregon kaynağı birbiriyle çelişiyor ve çelişkiyi basıyoruz. Eyalet yargı teşkilatının ilçe mahkemesi sayfası ilçenin Dağ saat diliminde olduğunu düz bir cümleyle yazıyor. Buna karşılık eyaletin kendi kurumlarından birinin saha raporu, ilçenin güneyinde küçük bir bölümün Pasifik saat diliminde kaldığını söylüyor. Sınırı kesin olarak çizecek federal metni bu turda açamadık. Malheur County'nin güneyinde bir adrese taşınıyorsanız saatinizi varsayıma bırakmayın, ilçe mahkemesine ya da ilçe yönetimine sorup yazılı cevap isteyin; okul saati, duruşma saati ve iş başlangıcı bu bir saate bağlı.

İstanbul uçuşu

• Ne biliyoruz: Portland Uluslararası Havalimanı (PDX) liman idaresi tarafından işletiliyor. Havalimanının kendi uçuş ve havayolu listesi sitesinde yalnızca bir uygulama içinde görüntüleniyor ve bu turda okunamadı.
• Ne yazmıyoruz: Portland ile İstanbul arasında aktarmasız uçuş olduğuna ya da olmadığına dair bir cümle. Resmî bir liste göremedik; "direkt uçuş yok" demek de en az "var" demek kadar yanlış olur. Güncel durumu havayolunun kendi rota sayfasından ya da havalimanının uçuş listesinden kontrol edin.
• Pratikte: Oregon'dan İstanbul'a yolculuk genelde bir ABD aktarma noktası ya da bir Avrupa merkezi üzerinden tek aktarmayla kuruluyor.
• Seattle seçeneği: Seattle havalimanı arabayla kuzeye yaklaşık üç saat ve bölgenin en büyük uluslararası kapısı. Hangi havayolunun oradan İstanbul'a uçtuğunu da bu turda doğrulayamadık, o yüzden bir havayolu adı yazmıyoruz. Bilet ararken Portland ve Seattle çıkışlarını yan yana karşılaştırmak mantıklı, ama Seattle'a giderken sınır geçmeden üç saatlik bir karayolu bacağı eklediğinizi hesaba katın.
• Havalimanına ulaşım: PDX şehir merkezine hafif raylı sistemin kırmızı hattıyla bağlı ve yayımlanmış ücret tablosunda havalimanı için ek bir ücret yok, yetişkin bileti normal 2,80 dolar. Ayrıntısı toplu taşıma bölümünde.
• Bir inşaat uyarısı: araştırma tarihinde PDX'in bagaj alma bölümünün bir kısmı inşaat yüzünden kapalıydı ve yolcular tabelalarla yönlendiriliyordu. Uçuş günü havalimanının kendi duyurularına bakın.
• Oregon'un diğer ticari havalimanları: Eugene, Medford, Redmond, North Bend ve Pendleton. Hangi havayolunun bugün hangisinden uçtuğunu bu turda tek tek doğrulamadık.