O-1A Vizesi: Bilim, Eğitim, İş Dünyası ve Sporda Olağanüstü Yetenek

O-1A, bilim, eğitim, iş dünyası veya spor alanında olağanüstü yeteneğini ve ulusal ya da uluslararası düzeyde devam eden tanınırlığını gösterebilen kişiler için geçici çalışma kategorisidir. Başvuru yalnızca geçmiş başarıya dayanmaz; kişinin ABD’de kendi yetenek alanında yapacağı iş de belgelenmelidir. ¹

Sanat ile sinema ve televizyon alanındaki O-1B kuralları farklıdır. Bir kişinin “yaratıcı” veya “teknoloji alanında” çalışması tek başına doğru alt kategoriyi belirlemez. Mesleğin adı, başarıların niteliği ve ABD’de yapılacak iş birlikte değerlendirilir. ¹

Kimler başvurabilir?

Araştırmacılar, girişimciler, iş dünyası profesyonelleri, eğitimciler ve sporcular kendi alanlarında değerlendirilir. Yüksek maaş veya tanınmış bir şirkette çalışma yararlı delil olabilir; fakat tek başına otomatik uygunluk oluşturmaz. Kişinin alanında en üstteki küçük kesim içinde bulunduğunu gösteren toplam kayıt incelenir. ¹

O-1A bireyin kendi adına sunduğu bir self-petition değildir. ABD işvereni, uygun ABD agent’ı veya ABD agent’ı üzerinden yabancı işveren başvurabilir. Kişinin sahip olduğu ayrı bir şirketin başvurması değerlendirilebilir; ancak şirketin gerçek başvuran rolü ve diğer şartlar gösterilmelidir. ¹

Hangi deliller kullanılabilir?

Büyük, uluslararası düzeyde tanınan bir ödül veya düzenlemedeki sekiz ölçütten en az üçünü karşılayan deliller sunulabilir. Bu ölçütler; ödüller, seçici üyelikler, kişi hakkında yayımlanmış materyaller, başkalarının çalışmalarını değerlendirme, önemli özgün katkılar, bilimsel yazarlık, tanınmış kuruluşlarda kritik görev ve yüksek ücret gibi alanları kapsar. ¹

Üç ölçüte ilişkin belge bulunması dosyanın otomatik onaylanacağı anlamına gelmez. Belgelerin gerçekten ölçütü karşılaması ve toplamda gereken olağanüstü yetenek standardını göstermesi gerekir. Belge sayısı ile belgenin kanıt değeri aynı değildir. ¹

Başarı ile ABD’deki iş nasıl bağlanır?

ABD’deki çalışma sözleşmesi veya uygun sözlü anlaşmanın özeti, işin niteliği ve süresi hazırlanmalıdır. Birden fazla proje ya da işveren varsa uygun itinerary ve agent yapısı gerekebilir. Genel bir kariyer hedefi, somut iş planının yerine geçmez. ¹

Örneğin geçmişte belirli bir teknoloji alanındaki katkılarıyla tanınan bir kişinin ABD işi bu alanla ilişkilendirilmelidir. Geçmiş başarıları güçlü olsa bile dosyada açıklanmayan, tamamen farklı bir çalışma için sınırsız izin verildiği düşünülmemelidir. ¹

Danışma görüşü nedir?

O başvurularında ilgili meslektaş grubu veya uygun kuruluştan danışma görüşü genel kural olarak aranır; belirli istisnalar bulunabilir. Bu belge, avukatın destek mektubundan ve işverenin iş teklifinden farklıdır. Hangi kuruluştan hangi kapsamda görüş alınacağı meslek alanına göre belirlenir. ¹

Danışma görüşünün olumlu olması da tek başına USCIS onayı değildir. Başvuru sahibinin delilleri, ABD görevi ve diğer koşulları ayrıca incelenir. ¹

Ne kadar süre verilir?

İlk O-1 onayı, ilgili etkinlik veya çalışmanın gerektirdiği süre için en fazla üç yıla kadar olabilir. Aynı etkinlik veya işin devamı için uzatmalar genel olarak bir yıllık dönemlerle değerlendirilir. Sabit bir toplam yıl sınırı olmaması, her uzatmanın koşulsuz verileceği anlamına gelmez. ¹

Vize, I-129 onayı ve I-94 farklı belgelerdir. ABD içinde kalış ve çalışma planı bu belgelerdeki ilgili sınıf ve tarihler üzerinden kontrol edilmelidir. ²¹

İşveren değiştirilebilir mi?

O-1A genel bir açık çalışma izni değildir. Yeni işveren için uygun yeni dilekçe gerekir; agent dosyalarında yeni işveren veya esaslı değişiklikler değişiklik başvurusu gerektirebilir. H-1B’deki belirli taşınabilirlik kuralları O-1’e aynen uygulanmaz. Yeni işe başlama zamanı ayrı incelenmelidir. ¹

Eş ve uygun çocuklar O-3 kapsamında değerlendirilebilir. Ancak O-3 statüsü kendi başına çalışma yetkisi sağlamaz. Aile planı, asıl başvuru sahibinin çalışma hakkıyla karıştırılmamalıdır. ¹³

O-1A ile EB-1A arasındaki fark

O-1A geçici çalışma, EB-1A ise kalıcı oturuma yönelik ayrı bir kategoridir. Deliller arasında benzerlik bulunabilir; fakat ölçütler ve başvuru usulü aynı değildir. O-1A onayı otomatik EB-1A onayı sağlamaz. EB-1A’da self-petition imkanı bulunurken O-1A’da uygun başvuran gerekir. ¹⁴

Doğru başlangıç, başarıların belgelendirilmesi ile ABD’deki iş planının birlikte değerlendirilmesidir. Böylece güçlü bir özgeçmişin hangi hukuki unsurları gerçekten desteklediği ve hangi belgelerin eksik olduğu anlaşılır.