E-2 Yatırımcı Vizesi: ABD’de İş Kurmak veya İşletme Satın Almak

E-2, uygun anlaşma ülkesi vatandaşının ABD’de gerçek bir işletmeye önemli nitelikte yatırım yaparak işletmeyi geliştirmesi ve yönetmesi için değerlendirilen geçici bir vize kategorisidir. Türkiye anlaşma ülkeleri arasındadır. Ancak ABD’de şirket kurmak, banka hesabı açmak veya belirli bir tutarı hesaba yatırmak tek başına E-2 uygunluğu sağlamaz. ¹²

Değerlendirme; yatırımın işletmeye göre yeterliliğini, paranın kaynağını ve risk altında olmasını, işletmenin gerçekliğini, marjinal olmamasını ve yatırımcının yönetim rolünü birlikte ele alır. Mevzuatta bütün işletmelere uygulanan sabit bir asgari dolar tutarı bulunmaz. ¹

E-2 kimler için değerlendirilebilir?

Uygun anlaşma ülkesi vatandaşı olan ve gerekli yatırım ile yönetim koşullarını karşılayan kişiler değerlendirilebilir. İşletmenin de uygun anlaşma ülkesi sahipliği bulunmalıdır. Yatırımcının işletmeyi geliştirme ve yönlendirme yetkisi, hisse ve kontrol belgeleriyle açıklanır. ¹²

Yeni işletme kurmak veya mevcut bir işletmeyi satın almak mümkün olabilir. Fakat seçilen modelin gerçek ticari yapısı, açılış veya devir planı, gerekli izinler ve finansmanı incelenmelidir. E-2’ye uygun olabilecek bir işletmenin ticari açıdan kârlı olması ayrıca değerlendirilmesi gereken bir konudur; vize uygunluğu yatırım danışmanlığı yerine geçmez.

Ne kadar yatırım gerekir?

Sabit bir 50.000, 100.000 veya 200.000 dolar alt sınırı şeklinde genel kural yoktur. Yatırımın, işletmenin toplam maliyeti ve faaliyete geçmesi için gereken kaynaklarla orantılı olması önemlidir. Daha düşük maliyetli işletmelerde yatırımın toplam maliyete oranı özellikle belirleyici olabilir. ¹

Bir işletmenin satış bedeli yalnızca başlangıç noktasıdır. Ekipman, kira, ruhsat, personel ve işletme sermayesi gibi gerçek ihtiyaçlar da değerlendirilir. Bütün bütçeyi satın alma bedeline ayırıp işletmenin çalışmasını sağlayacak kaynakları açıklamamak, planın gerçekliği bakımından soru yaratabilir. Bu, sabit bir zorunlu masraf listesi değil, yatırımın niteliğini değerlendirme yaklaşımıdır. ¹

Para kaynağı ve risk altında yatırım

Yatırımcının fonların kontrolüne sahip olması, kaynağın hukuka uygunluğu ve paranın ticari risk altında işletmeye bağlanması gerekir. Kişisel bir hesaptaki kullanılmamış para, tek başına tamamlanmış yatırım sayılmaz. Fonların kaynağından işletmedeki kullanımına uzanan iz açıklanmalıdır. ¹

Birikim, taşınmaz satışı, hediye veya kredi gibi kaynaklar farklı belgeler gerektirebilir. Kredi kullanılması halinde borcun ve teminatın niteliği önemlidir; işletmenin kendi varlıklarıyla güvence altına alınan borç ile yatırımcının kişisel risk üstlendiği kaynak aynı değerlendirilmez. ¹

İşletme gerçek ve marjinal olmayan bir yapıda mı?

E-2, yalnızca pasif değer artışı beklenen varlık tutmak için tasarlanmamıştır. İşletmenin gerçek, aktif ticari faaliyet göstermesi veya faaliyete geçmeye hazır uygun yapıda olması gerekir. Sadece kişisel kullanım için ev satın almak, işletme kurma koşulunun yerine geçmez. ¹

Marjinallik incelemesi, işletmenin yalnızca yatırımcı ve ailesine asgari geçim sağlamasının ötesindeki kapasitesini ele alır. Yeni işletmede gelecekteki kapasite de değerlendirilebilir; ancak varsayımlar gerçekçi ve destekli olmalıdır. Personel planı, satış yaklaşımı ve faaliyet takvimi bu bağlamda açıklanabilir. ¹

Türkiye’den vize ile ABD’de statü değişikliği

Türkiye’den konsolosluk yolunda vize başvurusu, ilgili temsilciliğin güncel E-2 talimatlarına göre hazırlanır. ABD içinde uygun kişi I-129 üzerinden statü değişikliği veya uzatma yolunu değerlendirebilir. Bu iki işlem aynı şey değildir. ¹

USCIS’in ABD içinde E-2 statüsü vermesi, pasaporta E-2 vizesi basıldığı anlamına gelmez. ABD dışına çıktıktan sonra dönüş için uygun vize ve giriş koşulları ayrıca gerekebilir. Pasaporttaki vize geçerliliği ile I-94’teki izinli kalış süresi de ayrı kontrol edilmelidir. ¹

Eş ve çocukların durumu

Uygun eş ve evli olmayan 21 yaş altı çocuklar türev E-2 statüsünden yararlanabilir. Eşin uygun E-2S kaydıyla statüye bağlı çalışma yetkisi bulunabilir; çocukların E-2 türev statüsü aynı çalışma hakkını vermez. Her aile üyesinin I-94 ve statü kaydı ayrı kontrol edilmelidir. ¹³

E-2 doğrudan Green Card değildir. Uzun vadeli daimi oturum hedefi varsa başka bir kategorinin koşulları ayrıca incelenir. İşletmenin başarılı olması, kendiliğinden EB-1C, NIW veya başka bir Green Card kategorisine geçiş sağlamaz. ¹⁴⁵

Başlangıçta hangi belgeler hazırlanmalı?

Vatandaşlık, yatırım kaynağı, ortaklık ve kontrol belgeleri; satın alma veya kuruluş kayıtları; gerçek harcamalar ve işletme planı birlikte değerlendirilmelidir. Clinch Law Firm ile yapılacak incelemede, yatırımın yalnızca toplamına değil hukuki niteliğine ve işletmenin gerçek faaliyet planına odaklanılmalıdır. ¹